Máy bay Junkers Ju 88

Junkers Ju 88 là máy bay Đức đa dụng nhất của Chiến tranh Thế giới thứ hai, và một trong những máy bay chiến đấu được sản xuất nhiều nhất của xung đột. Được thiết kế làm máy bay ném bom hạng trung nhanh, nó phục vụ làm máy bay ném bom bay bằng, máy bay ném bom bổ nhào, máy bay ném bom ngư lôi, máy bay trinh sát, tiêm kích đêm, tiêm kích hạng nặng, máy bay tấn công mặt đất, và, trong tổ hợp Mistel, làm bom bay. Khoảng 15.000 chiếc Ju 88 được chế tạo với hàng chục biến thể từ năm 1939 tới năm 1945, nhiều hơn bất kỳ máy bay ném bom Đức nào khác, và máy bay phục vụ trên mọi mặt trận, từ cuộc xâm lược Ba Lan tới phòng thủ Đế chế. Nó là xương sống của lực lượng máy bay ném bom Luftwaffe, và các phiên bản tiêm kích đêm của nó nằm trong số những tiêm kích đêm Đức thành công nhất của chiến tranh.

Ju 88 được thiết kế giữa thập niên 1930 theo yêu cầu của Luftwaffe về máy bay ném bom nhanh, gọi là Schnellbomber, có thể chạy thoát tiêm kích địch. Nguyên mẫu đầu tiên bay tháng 12 năm 1936, và máy bay vào biên chế năm 1939, vừa kịp cuộc xâm lược Ba Lan. Thời gian phục vụ đầu tiên của nó bị hoen ố bởi quyết định biến nó thành máy bay ném bom bổ nhào, vai trò mà nó không được thiết kế cho, và bởi sự phức tạp của các hệ thống, khiến nó khó bảo trì. Nhưng Ju 88 chứng tỏ khả năng thích ứng: thân máy bay lớn, hai động cơ mạnh mẽ, và khả năng điều khiển tốt khiến nó phù hợp với gần như mọi vai trò, và Luftwaffe dùng nó trong mọi vai trò có thể tưởng tượng.

Ju 88 ngày nay được nhớ tới như máy bay làm việc của Luftwaffe, máy bay làm mọi việc, và như biểu tượng cho điểm mạnh và điểm yếu của hàng không Đức: kỹ thuật xuất sắc, khả năng thích ứng đáng chú ý, và xu hướng làm phức tạp thiết kế quá mức tới khi nó trở nên khó chế tạo và bảo trì. Các Ju 88 còn tồn tại rất hiếm, nhưng danh tiếng của máy bay — làm máy bay ném bom, làm tiêm kích đêm, và làm nửa dưới của Mistel — đã trường tồn trong lịch sử chiến tranh trên không.

Thông tin chính

Trường	Giá trị
Loại	Máy bay ném bom hạng trung hai động cơ; cũng là tiêm kích đêm, trinh sát, tiêm kích hạng nặng, tấn công mặt đất
Xuất xứ	Đức
Nhà thiết kế	Junkers Flugzeug- und Motorenwerke; do Ernst Zindel và Heinrich Hertel thiết kế
Chuyến bay đầu tiên	21 tháng 12 năm 1936
Phục vụ	1939–1945 (Luftwaffe)
Số lượng sản xuất	Khoảng 15.000 (mọi biến thể)
Nhà sản xuất	Junkers, Heinkel, Dornier và các hãng Đức khác
Kíp bay	4 (phi công, ném bom/hoa tiêu, điện đài viên, xạ thủ); 3 trong các phiên bản tiêm kích đêm
Động cơ	2 động cơ Junkers Jumo 211 hoặc động cơ hướng tâm BMW 801, khoảng 1.350–1.700 mã lực mỗi chiếc
Chiều dài	Khoảng 14,4 m (47 ft 3 in) (A-4)
Sải cánh	Khoảng 20 m (65 ft 7 in) (A-4)
Chiều cao	Khoảng 4,85 m (15 ft 11 in)
Trọng lượng	Khoảng 9.860 kg rỗng; khoảng 14.000 kg có tải (A-4)
Tốc độ tối đa	Khoảng 470 km/h (292 mph) (A-4); khoảng 550 km/h đối với các phiên bản tiêm kích đêm
Tầm bay	Khoảng 2.430 km (1.510 dặm) (A-4)
Trần bay	Khoảng 8.200 m (26.900 ft) (A-4)
Vũ khí (máy bay ném bom)	Tới 3.000 kg bom trong và ngoài thân; 3–5 súng máy 7,92 mm MG 15/MG 81
Vũ khí (tiêm kích đêm)	Tới 6 pháo 20 mm MG FF/MG 151; radar Lichtenstein
Biến thể đáng chú ý	Ju 88A máy bay ném bom, Ju 88C tiêm kích hạng nặng, Ju 88D trinh sát, Ju 88G tiêm kích đêm, Ju 88S máy bay ném bom tốc độ cao, Ju 188 mẫu kế nhiệm
Số phận	Nghỉ hưu năm 1945; một vài chiếc còn tồn tại trong bảo tàng

Nguồn gốc & phát triển

Khái niệm Schnellbomber

Ju 88 được thiết kế theo yêu cầu của Luftwaffe về Schnellbomber, máy bay ném bom nhanh có thể chạy thoát tiêm kích địch và không cần vũ khí phòng thủ. Khái niệm này phổ biến trong thập niên 1930, khi tốc độ máy bay ném bom tăng nhanh hơn tốc độ tiêm kích, và Luftwaffe tin rằng máy bay ném bom đủ nhanh có thể hoạt động mà không cần hộ tống. Thiết kế của Junkers, do Ernst Zindel và Heinrich Hertel dẫn đầu, là máy bay hai động cơ gọn gàng với mũi kính, kíp bay bốn người, và khoang bom có thể mang tới 3.000 kg bom. Nguyên mẫu đầu tiên bay tháng 12 năm 1936 và đạt tốc độ 580 km/h, nhanh hơn bất kỳ tiêm kích nào đang phục vụ thời đó, và Luftwaffe đặt hàng máy bay vào sản xuất.

Quyết định máy bay ném bom bổ nhào

Quá trình phát triển đầu tiên của Ju 88 bị bóp méo bởi quyết định của Luftwaffe, do Ernst Udet, người đứng đầu văn phòng kỹ thuật, thúc đẩy, biến máy bay thành máy bay ném bom bổ nhào. Yêu cầu ném bom bổ nhào bổ sung phanh khí, thân máy bay gia cố, và giá bom xoay quả bom ra khỏi cánh quạt, đồng thời tăng trọng lượng và độ phức tạp cho thiết kế vốn được dự kiến làm máy bay ném bom nhanh gọn gàng. Yêu cầu máy bay ném bom bổ nhào làm chậm việc Ju 88 vào biên chế và ảnh hưởng tới hiệu năng của nó, và máy bay không bao giờ trở thành máy bay ném bom bổ nhào giỏi: nó quá lớn và quá nặng cho vai trò này, và các cuộc tấn công ném bom bổ nhào của nó kém chính xác hơn Ju 87 Stuka. Quyết định này thường được trích dẫn là một trong những sai lầm lớn của Luftwaffe, và nó ám ảnh Ju 88 suốt sự nghiệp của nó.

Vào biên chế

Ju 88 vào biên chế năm 1939, ngay trước cuộc xâm lược Ba Lan, và các chiến dịch đầu tiên của nó diễn ra trong chiến dịch Ba Lan và cuộc xâm lược Pháp. Thời gian phục vụ đầu tiên của máy bay bị hoen ố bởi các vấn đề cơ khí và sự phức tạp của các hệ thống, và kíp bay thấy nó khó bảo trì. Nhưng Ju 88 chứng tỏ khả năng thích ứng, và Luftwaffe nhanh chóng học cách dùng nó trong các vai trò mà nó không được thiết kế cho. Tới năm 1940, Ju 88 là máy bay ném bom hạng trung chính của Luftwaffe, và nó phục vụ trong trận chiến nước Anh, tại Địa Trung Hải, và trên Mặt trận phía Đông. Tính đa dụng của máy bay là cứu cánh của nó: khi vai trò máy bay ném bom trở nên quá nguy hiểm, Ju 88 tìm thấy vai trò mới làm tiêm kích đêm và máy bay trinh sát.

Thiết kế

Thân máy bay, kíp bay và bố cục

Ju 88 là máy bay cánh đơn cánh thấp hai động cơ với mũi kính đặc trưng chứa người ném bom và phi công, và kíp bay bốn người ngồi gần nhau trong thân trước. Mũi kính mang lại cho kíp bay tầm nhìn xuất sắc, nhưng cũng khiến họ dễ bị tổn thương trước đạn phòng không và tấn công của tiêm kích. Thân máy bay hoàn toàn bằng kim loại, với càng đáp thu vào được và khoang bom ở thân giữa có thể mang tới 3.000 kg bom. Khả năng điều khiển của máy bay tốt, và phi công khen ngợi sự nhạy bén của nó cùng khả năng bay bằng một động cơ. Ju 88 là máy bay lớn đối với máy bay ném bom hạng trung, và kích thước của nó khiến nó trở thành bệ ném bom ổn định và tiêm kích đêm rộng rãi.

Động cơ và hiệu năng

Ju 88 dùng hai động cơ V-12 làm mát bằng chất lỏng Junkers Jumo 211, mỗi chiếc cho công suất khoảng 1.350 mã lực, và các phiên bản sau dùng động cơ hướng tâm BMW 801, cho tới 1.700 mã lực. Jumo 211 đáng tin cậy nhưng yếu so với trọng lượng máy bay, và tốc độ tối đa của Ju 88 khoảng 470 km/h chậm hơn mong đợi của các nhà thiết kế. Các phiên bản BMW 801 nhanh hơn, nhưng động cơ khan hiếm, vì nó cũng được dùng trong tiêm kích Fw 190. Tầm bay của Ju 88 khoảng 2.430 km, và trần bay khoảng 8.200 m. Hiệu năng của máy bay đủ cho máy bay ném bom, nhưng không đủ nhanh để chạy thoát tiêm kích hiện đại, và khái niệm Schnellbomber đã thất bại vào năm 1940.

Vũ khí và vũ khí phòng thủ

Vũ khí phòng thủ của Ju 88 nhẹ: ba tới năm súng máy 7,92 mm, ở mũi, ở vị trí lưng, và trong khoang bụng. Vũ khí không đủ chống tiêm kích hiện đại, và Ju 88 chịu tổn thất nặng nề trong các chiến dịch ban ngày trên nước Anh và Liên Xô. Các phiên bản tiêm kích đêm vũ trang tốt hơn, với tới sáu pháo 20 mm và radar Lichtenstein, và chúng nằm trong số những tiêm kích đêm Đức vũ trang mạnh nhất. Các phiên bản máy bay ném bom có thể mang tới 3.000 kg bom, bao gồm quả bom 1.000 kg trong khoang bom, và máy bay cũng có thể mang ngư lôi cho các chiến dịch chống tàu. Vũ khí của Ju 88 phản ánh tính đa dụng của nó: nó không bao giờ giỏi nhất trong bất kỳ vai trò đơn lẻ nào, nhưng đủ tốt trong mọi vai trò.

Thông số kỹ thuật

Hỏa lực

Các phiên bản máy bay ném bom mang tới 3.000 kg bom trong và ngoài thân, bao gồm quả bom 1.000 kg trong khoang bom, và có thể mang ngư lôi cho các chiến dịch chống tàu. Vũ khí phòng thủ nhẹ: ba tới năm súng máy 7,92 mm MG 15/MG 81 ở mũi, vị trí lưng và khoang bụng — không đủ chống tiêm kích hiện đại, và Ju 88 chịu tổn thất nặng nề trong các chiến dịch ban ngày. Các phiên bản tiêm kích đêm vũ trang tốt hơn nhiều, với tới sáu pháo 20 mm MG FF/MG 151 và radar Lichtenstein, nằm trong số những tiêm kích đêm Đức vũ trang mạnh nhất. Vũ khí của Ju 88 phản ánh tính đa dụng của nó: không bao giờ giỏi nhất trong bất kỳ vai trò đơn lẻ nào, nhưng đủ tốt trong mọi vai trò.

Giáp và cơ động

Ju 88 là máy bay cánh đơn cánh thấp hai động cơ, hoàn toàn bằng kim loại, với càng đáp thu vào được, dài khoảng 14,4 m, sải cánh khoảng 20 m, cao khoảng 4,85 m, trọng lượng khoảng 9.860 kg rỗng và khoảng 14.000 kg có tải (A-4). Mũi kính đặc trưng chứa người ném bom và phi công, mang lại tầm nhìn xuất sắc nhưng cũng khiến kíp bay dễ bị tổn thương trước đạn phòng không và tiêm kích. Khả năng điều khiển tốt, phi công khen ngợi sự nhạy bén của nó cùng khả năng bay bằng một động cơ. Kích thước lớn khiến nó trở thành bệ ném bom ổn định và tiêm kích đêm rộng rãi. Yêu cầu ném bom bổ nhào bổ sung phanh khí, thân máy bay gia cố và giá bom, tăng trọng lượng và độ phức tạp mà máy bay không bao giờ khắc phục được.

Động cơ

Hai động cơ V-12 làm mát bằng chất lỏng Junkers Jumo 211, mỗi chiếc khoảng 1.350 mã lực, và các phiên bản sau dùng động cơ hướng tâm BMW 801 cho tới 1.700 mã lực — nhưng BMW 801 khan hiếm vì cũng được dùng trong tiêm kích Fw 190. Tốc độ tối đa khoảng 470 km/h (A-4), khoảng 550 km/h đối với các phiên bản tiêm kích đêm; tầm bay khoảng 2.430 km; trần bay khoảng 8.200 m. Jumo 211 đáng tin cậy nhưng yếu so với trọng lượng máy bay, và tốc độ tối đa chậm hơn mong đợi của các nhà thiết kế. Hiệu năng của máy bay đủ cho máy bay ném bom, nhưng không đủ nhanh để chạy thoát tiêm kích hiện đại, và khái niệm Schnellbomber đã thất bại vào năm 1940.

Các biến thể

Ju 88A: máy bay ném bom

Ju 88A là phiên bản máy bay ném bom chính, sản xuất với số lượng lớn từ năm 1939 trở đi. A-1 là phiên bản sản xuất đầu tiên, và A-4, ra mắt năm 1941, trở thành máy bay ném bom tiêu chuẩn, với động cơ mạnh hơn, sải cánh dài hơn, và vũ khí phòng thủ cải tiến. A-4 là phiên bản phục vụ trong trận chiến nước Anh, tại Địa Trung Hải, và trên Mặt trận phía Đông, và là biến thể Ju 88 đông đảo nhất. Dòng A cũng bao gồm các phiên bản máy bay ném bom ngư lôi cho các chiến dịch chống tàu, và A-4 là cơ sở cho hầu hết các biến thể sau này.

Ju 88C và Ju 88G: tiêm kích đêm

Ju 88C là phiên bản tiêm kích hạng nặng, lắp mũi đặc chứa pháo và súng máy, và phục vụ làm tiêm kích tầm xa và tiêm kích đêm. Ju 88G, ra mắt năm 1944, là tiêm kích đêm dứt khoát, với đuôi thiết kế lại, động cơ BMW 801, radar Lichtenstein SN-2, và tới sáu pháo 20 mm. Dòng G là một trong những tiêm kích đêm Đức thành công nhất, và kíp bay của nó tuyên bố bắn rơi hàng trăm máy bay ném bom Anh. Thành công của Ju 88G là thước đo khả năng thích ứng của máy bay: máy bay ném bom được thiết kế năm 1935 trở thành, một thập kỷ sau, một trong những tiêm kích đêm giỏi nhất thế giới.

Ju 88D, Ju 88S và Mistel

Ju 88D là phiên bản trinh sát tầm xa, lắp máy ảnh và thùng nhiên liệu phụ, và phục vụ trên mọi mặt trận. Ju 88S là phiên bản máy bay ném bom tốc độ cao, với mũi thuôn, vũ khí phòng thủ giảm, và động cơ BMW 801, được thiết kế để chạy thoát tiêm kích địch. Ju 88 cũng được dùng làm nửa dưới của tổ hợp Mistel, trong đó tiêm kích được gắn trên chiếc Ju 88 không người lái chứa đầy thuốc nổ, và tổ hợp được bay tới mục tiêu rồi Ju 88 được thả ra làm bom bay. Mistel được dùng chống cầu và công sự năm 1944–1945, nhưng không thành công. Ju 188 là sự phát triển của Ju 88 với cánh mới và động cơ mạnh hơn, và phục vụ làm máy bay ném bom và trinh sát cuối chiến tranh.

Tham chiến

Các chiến dịch đầu tiên và trận chiến nước Anh

Ju 88 lần đầu chiến đấu trong cuộc xâm lược Ba Lan tháng 9 năm 1939, và phục vụ trong cuộc xâm lược Pháp và các nước vùng thấp năm 1940. Trong trận chiến nước Anh, Ju 88 là một trong những máy bay ném bom chính của Luftwaffe, và chịu tổn thất nặng nề trước tiêm kích RAF. Các chiến dịch ban ngày của máy bay trên nước Anh cho thấy khái niệm Schnellbomber đã thất bại: Ju 88 không đủ nhanh để chạy thoát Spitfire và Hurricane, và vũ khí phòng thủ của nó không đủ. Sau trận chiến nước Anh, Ju 88 ngày càng được dùng vào ban đêm, và phục vụ làm máy bay ném bom đêm trong Blitz và các chiến dịch sau đó trên nước Anh.

Địa Trung Hải và Mặt trận phía Đông

Tại Địa Trung Hải, Ju 88 phục vụ làm máy bay ném bom và máy bay ném bom ngư lôi, tấn công tàu Đồng minh và yểm trợ Afrika Korps. Các phiên bản máy bay ném bom ngư lôi của máy bay đánh chìm nhiều tàu Đồng minh, và Ju 88 là mối đe dọa thường trực đối với các đoàn tàu tới Malta. Trên Mặt trận phía Đông, Ju 88 phục vụ làm máy bay ném bom, máy bay ném bom bổ nhào, và máy bay tấn công mặt đất, yểm trợ bước tiến của Lục quân Đức vào Liên Xô. Tính đa dụng của máy bay là tài sản trên Mặt trận phía Đông, nơi nó được dùng trong các vai trò từ ném bom bay bằng tới yểm trợ tầm gần. Việc phục vụ trên Mặt trận phía Đông của Ju 88 rất rộng, và máy bay chịu tổn thất nặng nề trước tiêm kích và đạn phòng không Liên Xô.

Cuộc chiến tiêm kích đêm

Vai trò thành công nhất sau này của Ju 88 là tiêm kích đêm. Từ năm 1943 trở đi, các tiêm kích đêm Ju 88C và Ju 88G bảo vệ Đức chống cuộc tấn công ném bom đêm của RAF, và chúng tuyên bố bắn rơi hàng trăm máy bay ném bom Anh. Ju 88G, với radar Lichtenstein và vũ khí pháo hạng nặng, là một trong những tiêm kích đêm Đức hiệu quả nhất, và kíp bay của nó bao gồm một số phi công tiêm kích đêm thành công nhất của Luftwaffe. Các Ju 88 tiêm kích đêm cũng phục vụ phòng thủ Đế chế chống máy bay ném bom ban ngày của Mỹ, và chúng vẫn phục vụ tới cuối chiến tranh. Sự nghiệp tiêm kích đêm của Ju 88 là minh chứng cho khả năng thích ứng của máy bay, và là vai trò mà Ju 88 đạt thành công lớn nhất cuối chiến tranh.

Điểm mạnh

Điểm mạnh của Ju 88 là tính đa dụng, khả năng điều khiển tốt, và thân máy bay rộng rãi. Nó có thể thích ứng với gần như mọi vai trò, và là bệ ném bom ổn định cùng tiêm kích đêm có khả năng. Phi công khen ngợi sự nhạy bén của nó và khả năng bay bằng một động cơ, và kíp bay đánh giá cao buồng lái rộng rãi cùng tầm nhìn tốt của nó. Sản lượng khoảng 15.000 máy bay của Ju 88 là minh chứng cho tính hữu dụng của nó: không máy bay ném bom Đức nào khác được chế tạo với số lượng như vậy, và không máy bay Đức nào khác phục vụ trong nhiều vai trò như vậy. Ju 88 là máy bay làm việc của Luftwaffe, và nó thực hiện nhiều công việc của mình một cách thành thạo, dù không xuất sắc.

So với de Havilland Mosquito của Anh, Ju 88 chậm hơn, kém linh hoạt hơn, và vũ trang kém hơn, nhưng đa dụng hơn và được chế tạo với số lượng lớn hơn. So với Douglas A-20 Havoc của Mỹ, Ju 88 lớn hơn, vũ trang mạnh hơn, và có khả năng hơn làm tiêm kích đêm, nhưng chậm hơn và kém linh hoạt hơn. So với Heinkel He 111 của Đức, Ju 88 nhanh hơn, hiện đại hơn, và đa dụng hơn, nhưng kém chắc chắn hơn và phức tạp hơn. So với mẫu kế nhiệm Ju 188, Ju 88 chậm hơn và kém khả năng hơn, nhưng Ju 188 được chế tạo với số lượng nhỏ hơn và không bao giờ thay thế Ju 88. Thành tích của Ju 88 sánh được với bất kỳ máy bay ném bom hạng trung nào của chiến tranh.

Điểm yếu

Những điểm yếu là của thiết kế đã bị ảnh hưởng bởi yêu cầu máy bay ném bom bổ nhào và bởi nhu cầu thay đổi của Luftwaffe. Ju 88 không bao giờ đủ nhanh để chạy thoát tiêm kích hiện đại, và vũ khí phòng thủ của nó không đủ cho các chiến dịch ban ngày. Máy bay phức tạp để bảo trì, và các hệ thống của nó — đặc biệt là phanh bổ nhào và giá bom — là nguồn rắc rối. Hiệu năng của Ju 88 giảm dần khi chiến tranh tiếp diễn, vì máy bay nặng hơn với mỗi biến thể mới trong khi động cơ vẫn như cũ. Ju 88 là máy bay tốt bị yêu cầu làm quá nhiều việc, và tính đa dụng của nó vừa là điểm mạnh vừa là điểm yếu.

Bên sử dụng & di sản

Luftwaffe

Bên sử dụng chính của Ju 88 là Luftwaffe, đơn vị vận hành loại máy bay này với hàng chục đơn vị máy bay ném bom, tiêm kích đêm, trinh sát và tấn công mặt đất trên mọi mặt trận. Các đơn vị Ju 88 bao gồm Kampfgeschwader 1, 2, 3, 6, 30, 51, 54, 76 và 77, cùng nhiều đơn vị khác, và Nachtjagdgeschwader 1, 2, 3, 4, 5 và 6 cho các phiên bản tiêm kích đêm. Kíp bay Ju 88 của Luftwaffe nằm trong số những người giàu kinh nghiệm nhất trong không quân Đức, và việc phục vụ của máy bay là phần trung tâm trong lịch sử Luftwaffe.

Ju 88 cũng được các đồng minh của Đức và các không quân khác vận hành. Không quân Phần Lan vận hành Ju 88 trong Chiến tranh Tiếp nối chống Liên Xô, và không quân Hungary và Romania vận hành loại máy bay này với số lượng nhỏ hơn. Sau chiến tranh, Không quân Pháp vận hành các Ju 88 bị thu giữ, và Liên Xô thử nghiệm các mẫu bị thu giữ. Việc Ju 88 phục vụ trong các không quân khác bị hạn chế, nhưng nó cho thấy máy bay được đánh giá cao ngoài Luftwaffe.

Di sản: máy bay đa vai trò

Di sản của Ju 88 là máy bay chiến đấu đa vai trò. Máy bay chứng minh một thân máy bay duy nhất có thể thích ứng với nhiều vai trò, và khái niệm máy bay đa vai trò trở thành trung tâm trong hoạch định không quân thời hậu chiến. Tính đa dụng của Ju 88 là sản phẩm của thân máy bay lớn, rộng rãi và khả năng điều khiển tốt, và các máy bay sau này — từ Mosquito tới tiêm kích đa vai trò hiện đại — theo cùng logic. Ju 88 là máy bay đa vai trò thực sự đầu tiên, và sự nghiệp của nó chứng minh khái niệm này.

Ju 88 được nhớ trong ký ức phổ biến về chiến tranh trên không như máy bay làm việc của Luftwaffe, máy bay ở khắp mọi nơi, và như tiêm kích đêm tuyên bố bắn rơi hàng trăm máy bay ném bom Anh. Câu chuyện của máy bay được kể trong sách, phim và phim tài liệu, và các phiên bản tiêm kích đêm của nó được nhớ trong lịch sử phòng thủ Đế chế. Tổ hợp Mistel của Ju 88 được nhớ như một trong những vũ khí kỳ lạ nhất của chiến tranh, và tính đa dụng của máy bay khiến nó trở thành đề tài được yêu thích của sử gia và người làm mô hình.

Những bài học của Ju 88 được đưa vào thiết kế máy bay sau này. Giá trị của thân máy bay rộng rãi, có thể thích ứng, của khả năng điều khiển tốt, và của khả năng hoạt động trong nhiều vai trò, đều được Ju 88 chứng minh, và chúng ảnh hưởng tới thiết kế máy bay đa vai trò hậu chiến. Ju 88 cũng chứng minh nguy hiểm của việc làm phức tạp thiết kế quá mức: yêu cầu máy bay ném bom bổ nhào bổ sung trọng lượng và độ phức tạp mà máy bay không bao giờ khắc phục được, và bài học — rằng yêu cầu rõ ràng, đơn giản tạo ra máy bay tốt hơn — đã được các nhà thiết kế sau này rút ra. Sự nghiệp của Ju 88 vì vậy là câu chuyện vừa thành công vừa cảnh báo.

Những chiếc còn tồn tại hiếm hoi

Các Ju 88 còn tồn tại rất hiếm, vì hầu hết bị phá hủy trong chiến đấu hoặc tháo dỡ sau chiến tranh. Bảo tàng Không quân Hoàng gia tại Hendon trưng bày một chiếc Ju 88, và Bảo tàng Quân đội Na Uy tại Oslo lưu giữ một chiếc Ju 88 được thu hồi từ hồ Na Uy. Bảo tàng Đức tại Munich trưng bày các bộ phận Ju 88, và Bảo tàng Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Smithsonian tại Washington lưu giữ một chiếc Ju 88. Tỉ lệ sống sót thấp, nhưng các mẫu còn lại rất quý giá: chúng cho thấy mũi kính, khoang bom, và vũ khí phòng thủ của máy bay, và cho phép khách thăm thấy máy bay làm việc của Luftwaffe ở cự ly gần.

Các Ju 88 khác còn tồn tại dưới dạng xác tàu, trong hồ, dưới biển, và trong lòng đất, và thỉnh thoảng được các nhà khảo cổ hàng không thu hồi. Việc thu hồi Ju 88 từ các hồ Na Uy là nguồn cung cấp bộ phận cho các mẫu được bảo tồn, và các xác tàu cung cấp thông tin quý giá về kết cấu máy bay và việc phục vụ thời chiến của nó. Sự hiếm hoi của Ju 88 khiến mỗi mẫu còn tồn tại đều quan trọng, và việc bảo tồn máy bay là ưu tiên của các bảo tàng hàng không tại châu Âu và Bắc Mỹ.

Câu hỏi thường gặp

Junkers Ju 88 là gì?

Junkers Ju 88 là máy bay hai động cơ của Đức trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, được thiết kế làm máy bay ném bom hạng trung nhanh và dùng làm máy bay ném bom, máy bay ném bom bổ nhào, máy bay ném bom ngư lôi, máy bay trinh sát, tiêm kích đêm, tiêm kích hạng nặng và máy bay tấn công mặt đất. Khoảng 15.000 chiếc được chế tạo, nhiều hơn bất kỳ máy bay ném bom Đức nào khác, và máy bay phục vụ trên mọi mặt trận, từ cuộc xâm lược Ba Lan tới phòng thủ Đế chế. Ju 88 tạo thành xương sống của lực lượng máy bay ném bom Luftwaffe, và các phiên bản tiêm kích đêm của nó xếp trong số những tiêm kích đêm Đức thành công nhất của chiến tranh. Máy bay do Ernst Zindel và Heinrich Hertel thiết kế tại Junkers, và nguyên mẫu đầu tiên của nó bay tháng 12 năm 1936.

Có bao nhiêu chiếc Ju 88 được chế tạo?

Khoảng 15.000 chiếc Ju 88 được chế tạo với hàng chục biến thể từ năm 1939 tới năm 1945. Máy bay là máy bay ném bom Đức được sản xuất nhiều nhất của chiến tranh và phục vụ trên mọi mặt trận, từ Ba Lan tới phòng thủ Đế chế. Sản xuất được chia sẻ giữa Junkers, Heinkel, Dornier và các hãng Đức khác, và sản lượng lớn của máy bay là minh chứng cho tính hữu dụng của nó: không máy bay ném bom Đức nào khác được chế tạo với số lượng như vậy, và không máy bay Đức nào khác phục vụ trong nhiều vai trò như vậy. Mẫu kế nhiệm của Ju 88, Ju 188, được chế tạo với số lượng nhỏ hơn nhiều và không bao giờ thay thế nó.

Ju 88 có phải tiêm kích đêm tốt không?

Có. Tiêm kích đêm Ju 88G, với radar Lichtenstein và tới sáu pháo 20 mm, là một trong những tiêm kích đêm Đức thành công nhất của chiến tranh, tuyên bố bắn rơi hàng trăm máy bay ném bom Anh trong phòng thủ Đế chế. Các Ju 88 tiêm kích đêm phục vụ trong Nachtjagdgeschwader 1, 2, 3, 4, 5 và 6, và kíp bay của chúng bao gồm một số phi công tiêm kích đêm thành công nhất của Luftwaffe. Thành công của Ju 88G là thước đo khả năng thích ứng của máy bay: máy bay ném bom được thiết kế năm 1935 trở thành, một thập kỷ sau, một trong những tiêm kích đêm giỏi nhất thế giới, và vai trò tiêm kích đêm là vai trò mà Ju 88 đạt thành công lớn nhất cuối chiến tranh.

Mistel là gì?

Mistel là tổ hợp trong đó tiêm kích được gắn trên chiếc Ju 88 không người lái chứa đầy thuốc nổ. Tổ hợp được bay tới mục tiêu, Ju 88 được thả ra làm bom bay, và tiêm kích quay về căn cứ. Mistel được dùng chống cầu và công sự năm 1944–1945, nhưng không thành công: tổ hợp chậm, dễ bị tổn thương và khó điều khiển, và các cuộc tấn công của nó đạt được ít. Mistel được nhớ như một trong những vũ khí kỳ lạ nhất của chiến tranh, và như thước đo sự tuyệt vọng của Đức trong năm cuối chiến tranh, khi nó chuyển sang vũ khí ứng biến với hy vọng ngăn bước tiến của Đồng minh.

Vì sao Ju 88 được biến thành máy bay ném bom bổ nhào?

Trưởng phòng kỹ thuật của Luftwaffe, Ernst Udet, khăng khăng Ju 88 phải có khả năng ném bom bổ nhào, yêu cầu bổ sung phanh khí, thân máy bay gia cố và giá bom cho thiết kế. Yêu cầu làm chậm máy bay và ảnh hưởng tới hiệu năng của nó, và Ju 88 không bao giờ trở thành máy bay ném bom bổ nhào giỏi: nó quá lớn và quá nặng cho vai trò này, và các cuộc tấn công ném bom bổ nhào của nó kém chính xác hơn Ju 87 Stuka. Quyết định này thường được trích dẫn là một trong những sai lầm lớn của Luftwaffe, và nó ám ảnh Ju 88 suốt sự nghiệp của nó, bổ sung trọng lượng và độ phức tạp mà máy bay không bao giờ khắc phục được.

Có bao nhiêu chiếc Ju 88 còn tồn tại ngày nay?

Rất ít. Các Ju 88 còn tồn tại được bảo tồn tại Bảo tàng RAF ở Hendon, Bảo tàng Quân đội Na Uy tại Oslo, và Smithsonian tại Washington, cùng những nơi khác. Hầu hết Ju 88 bị phá hủy trong chiến đấu hoặc tháo dỡ sau chiến tranh, và tỉ lệ sống sót thấp. Các Ju 88 khác còn tồn tại dưới dạng xác tàu, trong hồ, dưới biển và trong lòng đất, và thỉnh thoảng được các nhà khảo cổ hàng không thu hồi. Các Ju 88 được thu hồi từ hồ Na Uy đã cung cấp bộ phận cho các mẫu được bảo tồn, và các xác tàu mang lại thông tin quý giá về kết cấu máy bay và việc phục vụ thời chiến của nó.

Sources

• Dressel, Joachim, and Griehl, Manfred, Junkers Ju 88 (various aviation histories).
• Smith, J. Richard, and Kay, Anthony, German Aircraft of the Second World War (Putnam).
• Griehl, Manfred, Junkers Ju 88 in Action (Squadron/Signal Publications).
• Bergström, Christer, The Ardennes 1944–1945 (for Ju 88 night-fighter operations).
• The Royal Air Force Museum, Hendon, Ju 88 collection records.
• The Smithsonian National Air and Space Museum, Ju 88 collection records.
• Price, Alfred, The Luftwaffe (various histories).
• The National Archives, Kew, Air Ministry intelligence reports on the Ju 88, AIR 40 series.