Xe tăng Challenger

Xe tăng Challenger, tên chính thức là Tank, Cruiser, Challenger (A30), là xe tăng hành trình đầu tiên của Anh mang pháo chống tăng 17-pounder mạnh mẽ, và là một trong những xe tăng Anh hiếm nhất của Thế chiến II. Được phát triển năm 1942–1943 như giải pháp tạm thời cho tới khi Comet và Centurion sẵn sàng, Challenger được đóng trên khung gầm Cromwell kéo dài với tháp pháo lớn để chứa pháo 17-pounder. Chỉ khoảng 200 chiếc được đóng, từ năm 1943 tới năm 1945, và xe tăng phục vụ ở Tây Bắc châu Âu năm 1944–1945, đáng chú ý ở Normandy, nơi pháo 17-pounder của nó có thể phá hủy xe tăng Panther và Tiger của Đức ở tầm xa. Tuy nhiên, Challenger là một sự thỏa hiệp: tháp pháo lớn khiến nó cao và dễ lộ, giáp mỏng, và việc sản xuất bị giới hạn bởi nguồn khung gầm Cromwell và pháo 17-pounder sẵn có. Xe tăng nhanh chóng bị Sherman Firefly vượt qua, vốn mang cùng khẩu pháo trên khung gầm phổ biến hơn, và bị Comet vượt qua, nhưng sự phục vụ của Challenger ở Normandy cho thấy pháo 17-pounder là vũ khí mà Anh cần, và nó dọn đường cho Firefly và Centurion.

1. Thông tin chính

Loại	Xe tăng hành trình
Xuất xứ	Vương quốc Anh
Phục vụ	1944–1945
Số lượng đóng	Khoảng 200 chiếc
Kíp xe	5 người (trưởng xe, pháo thủ, nạp đạn, lái xe, xạ thủ thân xe)
Trọng lượng	Khoảng 33 tấn
Giáp	20–102 mm
Vũ khí chính	Pháo 17-pounder (76,2 mm)
Động cơ	Rolls-Royce Meteor V12 chạy xăng, 600 mã lực
Tốc độ tối đa	Khoảng 52 km/h trên đường
Bên sử dụng	Vương quốc Anh

2. Nguồn gốc & phát triển

Nhu cầu về xe tăng mang pháo 17-pounder

Tới năm 1942, Lục quân Anh biết rằng pháo 6-pounder của mình không đủ đối phó xe tăng Tiger và Panther của Đức, và cần một xe tăng mang pháo chống tăng 17-pounder mới. Pháo 17-pounder, được đưa vào sử dụng năm 1942 dưới dạng pháo chống tăng kéo, là pháo chống tăng mạnh nhất của Anh trong chiến tranh, và nó có thể xuyên giáp trước của Tiger ở tầm bắn thông thường. Vấn đề là lắp nó vào xe tăng: khẩu pháo dài và nặng, đòi hỏi tháp pháo lớn và vòng tháp chắc chắn. Bộ Chiến tranh cân nhắc nhiều thiết kế, trong đó có xe tăng mới A34 Comet, khi đó vẫn đang phát triển, và thiết kế tạm thời dựa trên khung gầm Cromwell, trở thành Challenger.

Công ty Birmingham Railway Carriage and Wagon

Challenger được thiết kế bởi Công ty Birmingham Railway Carriage and Wagon (BRCW), đơn vị đã đóng Cromwell, và nó dùng khung gầm Cromwell kéo dài với thêm một bánh chịu lực mỗi bên để đỡ trọng lượng của tháp pháo lớn. Tháp pháo là thiết kế mới, để chứa pháo 17-pounder và kíp ba người, và nó lớn hơn nhiều so với tháp pháo của Cromwell, khiến xe tăng cao — khoảng 2,8 mét, so với 2,5 mét của Cromwell. Nguyên mẫu đầu tiên được đóng năm 1942, và sản xuất bắt đầu năm 1943, nhưng rất chậm: khung gầm Cromwell đang được cần cho chính Cromwell, còn pháo 17-pounder đang được cần cho các trung đoàn chống tăng kéo và cho Sherman Firefly.

Sản xuất và chậm trễ

Việc sản xuất Challenger giới hạn ở khoảng 200 xe, đóng từ năm 1943 tới năm 1945, và xe tăng nhập biên chế năm 1944, ngay trước D-Day. Tổng sản lượng thấp là kết quả của cạnh tranh khung gầm và pháo, và của quyết định ưu tiên Sherman Firefly, vốn mang cùng pháo 17-pounder trên khung gầm Sherman sẵn có với số lượng lớn từ Hoa Kỳ. Challenger, trên thực tế, là xe tăng tạm thời, và việc sản xuất nó dừng khi Comet, vốn cũng mang một phiên bản pháo 17-pounder, nhập biên chế cuối năm 1944. Đợt sản xuất ngắn và số lượng ít khiến nó trở thành một trong những xe tăng Anh hiếm nhất của chiến tranh.

3. Thiết kế

Thân xe và khung gầm

Thân xe của Challenger dựa trên Cromwell, nhưng kéo dài khoảng 0,6 mét để chứa tháp pháo lớn hơn và cải thiện độ ổn định. Khung gầm có sáu bánh chịu lực mỗi bên, so với năm bánh của Cromwell, và dùng cùng hệ thống treo Christie. Giáp thân xe dày 63 mm ở mặt trước, 42 mm ở hai bên và 32 mm ở phía sau, mỏng đối với xe tăng nặng 33 tấn, và khả năng bảo vệ là điểm yếu nhất của xe. Vị trí lái xe ở phía trước thân xe, với xạ thủ thân xe bên cạnh, và động cơ ở phía sau, như ở Cromwell. Thân xe kéo dài khiến Challenger kém cơ động hơn Cromwell, và vòng quay của nó lớn hơn.

Tháp pháo và pháo 17-pounder

Tháp pháo của Challenger là đặc điểm nổi bật nhất: tháp pháo lớn, hình hộp, chứa pháo 17-pounder và kíp ba người — trưởng xe, pháo thủ và nạp đạn. Giáp tháp pháo dày 102 mm ở mặt trước, 63 mm ở hai bên và 63 mm ở phía sau, dày hơn giáp thân xe, nhưng kích thước lớn của tháp khiến xe tăng cao và dễ lộ. Pháo 17-pounder gắn ở giữa mặt trước tháp pháo, và nhô ra phía trước thân xe một khoảng đáng kể, khiến xe nặng đầu. Tháp pháo có cơ cấu quay bằng động cơ, và pháo có thể nâng từ -10 tới +20 độ. Tháp pháo lớn là cần thiết để chứa pháo 17-pounder và đạn của nó, nhưng nó cũng là nhược điểm chính của xe: nó khiến Challenger dễ bị phát hiện và bắn trúng.

Kíp xe và nội thất

Challenger có kíp xe năm người: lái xe và xạ thủ thân xe trong thân xe, trưởng xe, pháo thủ và nạp đạn trong tháp pháo. Kíp tháp pháo làm việc trong không gian chật chội, vì khóa nòng pháo 17-pounder lớn và đạn của nó dài, nhưng tháp pháo ba người là cải tiến đáng kể so với tháp pháo hai người của các xe tăng Anh đời trước. Người nạp đạn phải xử lý đạn 17-pounder, mỗi viên nặng khoảng 7,7 kg, và tốc độ bắn khoảng 6 tới 8 phát mỗi phút. Nội thất xe nóng và ồn, và động cơ Meteor, dù mạnh mẽ, rất ồn. Kíp xe của Challenger thường thích khẩu pháo của xe, nhưng không thích chiều cao và giáp mỏng của nó.

4. Thông số kỹ thuật

Hỏa lực

Pháo 17-pounder là lý do tồn tại của Challenger, và là pháo xe tăng mạnh nhất của Anh trong chiến tranh cho tới pháo 20-pounder của Centurion. Khẩu pháo là vũ khí 76,2 mm, được phát triển dưới dạng pháo chống tăng kéo năm 1941–1942, và được điều chỉnh cho xe tăng trên Challenger, Sherman Firefly và Archer. Pháo 17-pounder bắn đạn xuyên giáp có mũ đạn đạo (APCBC) có thể xuyên giáp trước của Tiger và Panther, và cuối chiến tranh nó bắn đạn xuyên giáp tách vỏ (APDS) còn hiệu quả hơn, dù đạn APDS kém chính xác hơn ở tầm xa. Hiệu năng của pháo 17-pounder là lý do Challenger được đóng, và là điểm mạnh chính của xe.

Trong chiến đấu ở Normandy, pháo 17-pounder của Challenger chứng tỏ giá trị: nó có thể phá hủy xe tăng Panther và Tiger của Đức ở tầm mà pháo 75 mm của Sherman không thể, và nó cho các trung đoàn thiết giáp Anh một vũ khí có thể đối đầu xe tăng hạng nặng Đức ngang ngửa. Tầm bắn xa và sơ tốc cao của pháo khiến nó hiệu quả trên vùng đất trống ở Normandy, dù tia lửa đầu nòng lớn và đám mây bụi có thể lộ vị trí xe. Tốc độ bắn của Challenger, khoảng 6 tới 8 phát mỗi phút, là đủ, dù công việc của người nạp đạn rất vất vả với đạn 17-pounder nặng. Điểm yếu chính của khẩu pháo là kích thước: nó khiến xe cao và nặng đầu, và giới hạn lượng đạn mang theo ở 42 viên.

Vũ khí phụ của Challenger là một súng máy Besa 7,92 mm đồng trục và một súng Besa gắn trên thân xe, cả hai đều hiệu quả chống bộ binh và mục tiêu mềm. Xe còn mang một súng cối khói 2 inch trong tháp pháo, và kíp xe mang vũ khí cá nhân. Súng máy rất quan trọng vì đạn nổ mạnh của pháo 17-pounder nhỏ và không hiệu quả lắm chống bộ binh, và xe cần súng máy để tự vệ ở tầm gần. Vũ khí phụ của Challenger là đủ, nhưng không xuất sắc, và vai trò chính của xe là diệt tăng, không phải yểm trợ bộ binh.

Giáp & cơ động

Giáp của Challenger dày 20 tới 102 mm: 102 mm ở mặt trước tháp pháo, 63 mm ở hai bên và phía sau tháp pháo, 63 mm ở mặt trước thân xe, 42 mm ở hai bên thân xe và 32 mm ở phía sau thân xe. Giáp chủ yếu được tán đinh và hàn, và mỏng đối với xe tăng được thiết kế để chiến đấu với Panther và Tiger. Pháo 17-pounder bắn đạn xuyên giáp 7,7 kg với sơ tốc khoảng 900 m/s, và có thể xuyên khoảng 140 mm giáp ở cự ly 500 mét và khoảng 120 mm ở cự ly 1.000 mét, đủ để phá hủy Panther hay Tiger ở tầm chiến đấu thông thường. Lượng đạn mang theo khoảng 42 viên, và vũ khí phụ là một súng máy Besa 7,92 mm đồng trục và một súng Besa gắn trên thân xe.

Challenger dài khoảng 8,15 mét tính cả pháo hướng về trước, rộng 2,9 mét và cao 2,78 mét, với khoảng sáng gầm khoảng 0,4 mét. Trọng lượng chiến đấu khoảng 33 tấn, nặng đối với xe tăng hành trình, và trọng lượng của xe là kết quả của tháp pháo lớn và pháo 17-pounder. Challenger có thể vượt hào rộng khoảng 2,3 mét, leo chướng ngại vật thẳng đứng cao khoảng 0,9 mét, và lội nước sâu tới khoảng 1 mét. Kích thước và trọng lượng khiến nó kém nhanh nhẹn hơn Cromwell, nhưng khẩu pháo khiến nó trở thành xe diệt tăng hiệu quả hơn.

Động cơ & hiệu năng

Challenger dùng động cơ Rolls-Royce Meteor, động cơ xăng V12 công suất 600 mã lực ở 2.550 vòng/phút, cùng động cơ với Cromwell và Comet. Meteor là phiên bản giảm công suất của động cơ máy bay Merlin, mạnh mẽ và đáng tin cậy. Tỉ lệ công suất/trọng lượng của Challenger khoảng 18 mã lực mỗi tấn, cho tốc độ tối đa khoảng 52 km/h trên đường và khoảng 30 km/h trên địa hình gồ ghề, tốt đối với xe tăng nặng như vậy. Dung tích nhiên liệu khoảng 500 lít, cho tầm hoạt động trên đường khoảng 160 km. Động cơ Meteor là đặc điểm tốt nhất của Challenger, và nó cho xe khả năng cơ động để theo kịp Cromwell và Sherman.

5. Các biến thể

Challenger tiêu chuẩn (A30)

Challenger tiêu chuẩn, ký hiệu A30, là phiên bản duy nhất được sản xuất với số lượng đáng kể, khoảng 200 chiếc. Xe có khung gầm Cromwell kéo dài, tháp pháo lớn mang pháo 17-pounder và kíp xe năm người. Challenger tiêu chuẩn phục vụ ở Normandy và Tây Bắc châu Âu năm 1944–1945, và là phiên bản mà quân Đức thường gặp nhất. Thiết kế của xe không thay đổi đáng kể trong suốt đời sản xuất, dù có những cải tiến nhỏ ở tháp pháo và động cơ.

Avenger (A30)

Avenger là biến thể của Challenger với tháp pháo thấp hơn, hở nóc, được thiết kế như pháo chống tăng tự hành. Tháp pháo của Avenger thấp và nhẹ hơn tháp pháo của Challenger, khiến xe thấp hơn và ít lộ hơn, nhưng hở nóc khiến kíp xe phơi mình. Avenger được đóng với số lượng nhỏ — khoảng 250 chiếc — và nhập biên chế quá muộn để tham chiến trong Thế chiến II, dù nó phục vụ trong Lục quân Anh sau chiến tranh. Thiết kế của Avenger là đáp án cho chiều cao của Challenger, nhưng nó không thành công, và nhanh chóng bị loại biên.

Các đề xuất khác

Một số biến thể khác của Challenger được đề xuất, bao gồm phiên bản với động cơ khác và phiên bản với giáp dày hơn, nhưng không chiếc nào được sản xuất. Khung gầm của Challenger cũng được cân nhắc làm cơ sở cho pháo tự hành và xe chỉ huy, nhưng các đề xuất này không được theo đuổi, vì Comet và Centurion đã đang phát triển và Challenger được coi là thiết kế tạm thời. Đợt sản xuất ngắn và số lượng ít của Challenger khiến nó không sinh ra họ biến thể lớn, khác với Cromwell và Sherman.

6. Tham chiến

Normandy, 1944

Challenger lần đầu tham chiến ở Normandy sau D-Day, nơi nó trang bị cho các đội trinh sát của các sư đoàn thiết giáp và các đội chống tăng của các trung đoàn trang bị Cromwell. Pháo 17-pounder của xe là tài sản chính, và nó được dùng để giao chiến với xe tăng Panther và Tiger của Đức ở tầm xa, trong khi Cromwell và Sherman đối phó xe tăng Đức nhẹ hơn. Chiều cao và giáp mỏng của Challenger là bất lợi trong vùng bocage, nơi xe dễ bị phát hiện, và một số Challenger đã mất vì pháo chống tăng Đức và Panther. Tuy nhiên, sự phục vụ của xe ở Normandy rất có giá trị, và pháo 17-pounder của nó đã phá hủy một số xe tăng Đức.

Tây Bắc châu Âu, 1944–1945

Sau Normandy, Challenger phục vụ trong cuộc tiến quân qua Pháp, ở Bỉ và Hà Lan, và trong các trận đánh cuối cùng ở Đức năm 1945. Pháo 17-pounder của xe vẫn hiệu quả chống thiết giáp Đức, dù tới năm 1945, Sherman Firefly, vốn mang cùng khẩu pháo trên khung gầm đông đảo hơn, đã đảm nhận vai trò của Challenger. Số lượng Challenger ít, và sự phục vụ của nó giới hạn ở vài trung đoàn, nhưng nó chiến đấu trong các trận Caen, Falaise và sông Rhine, và vẫn phục vụ tới cuối chiến tranh. Trận chiến cuối cùng của xe ở Đức tháng 4–5 năm 1945, nơi nó yểm trợ cuộc tiến quân tới sông Elbe.

Đánh giá chiến đấu

Kỷ lục chiến đấu của Challenger trái chiều: khẩu pháo xuất sắc, nhưng giáp mỏng và chiều cao khiến nó dễ lộ. Kíp xe thích pháo 17-pounder nhưng không thích sự dễ tổn thương của xe, và quyết định của Lục quân Anh ưu tiên Sherman Firefly hơn Challenger đã được chứng minh đúng nhờ nguồn cung Firefly rộng rãi hơn. Sự phục vụ của Challenger ở Normandy và Tây Bắc châu Âu cho thấy Anh cần xe tăng mang pháo 17-pounder, và nó dọn đường cho Firefly và Comet, nhưng bản thân Challenger là giải pháp tạm thời nhanh chóng bị thay thế.

7. Điểm mạnh

Điểm mạnh lớn nhất của Challenger là pháo 17-pounder (76,2 mm), pháo xe tăng mạnh nhất của Anh trong chiến tranh cho tới pháo 20-pounder của Centurion: nó xuyên khoảng 140 mm giáp ở cự ly 500 mét và khoảng 120 mm ở cự ly 1.000 mét, đủ để phá hủy Panther và Tiger ở tầm chiến đấu thông thường, và ở Normandy nó phá hủy xe tăng Đức ở tầm mà pháo 75 mm của Sherman không thể. Động cơ Rolls-Royce Meteor 600 mã lực mạnh mẽ và đáng tin cậy, cho tốc độ tối đa khoảng 52 km/h trên đường và tỉ lệ công suất/trọng lượng khoảng 18 mã lực mỗi tấn, đủ để xe theo kịp Cromwell và Sherman. Tháp pháo ba người là cải tiến đáng kể so với tháp pháo hai người của các xe tăng Anh đời trước, cho phép trưởng xe chỉ huy mà không phải nạp đạn. Cuối cùng, Challenger là xe tăng hành trình đầu tiên của Anh mang pháo 17-pounder, chứng minh khẩu pháo có thể lắp vào khung gầm xe tăng hành trình, và dọn đường cho Firefly, Comet và Centurion.

8. Điểm yếu

Điểm yếu lớn nhất của Challenger là giáp mỏng: chỉ 20 tới 102 mm, với giáp thân xe 63 mm ở mặt trước, 42 mm ở hai bên và 32 mm ở phía sau — mỏng đối với xe tăng được thiết kế để chiến đấu với Panther và Tiger. Tháp pháo lớn khiến xe cao khoảng 2,78 mét, dễ bị phát hiện và bắn trúng trên chiến trường, đặc biệt trong vùng bocage ở Normandy, và khẩu pháo dài khiến xe nặng đầu. Lượng đạn mang theo chỉ khoảng 42 viên, và đạn nổ mạnh của pháo 17-pounder nhỏ, không hiệu quả lắm chống bộ binh, nên xe phụ thuộc vào súng máy ở tầm gần. Việc sản xuất bị giới hạn ở khoảng 200 chiếc do cạnh tranh khung gầm Cromwell và pháo 17-pounder, nên xe không bao giờ trở thành xe tăng tiêu chuẩn, và nhanh chóng bị Sherman Firefly và Comet vượt qua, những xe mang cùng khẩu pháo trên khung gầm tốt hơn.

9. Bên sử dụng & di sản

Vương quốc Anh

Vương quốc Anh là bên sử dụng duy nhất của Challenger. Xe trang bị cho các đội trinh sát của các sư đoàn thiết giáp, bao gồm Sư đoàn Thiết giáp số 11 và Sư đoàn Thiết giáp Cận vệ, và các đội chống tăng của các trung đoàn Cromwell. Số lượng ít của Challenger khiến nó không bao giờ là xe tăng tiêu chuẩn, và nó được dùng trong vai trò chuyên biệt, như xe diệt tăng trong các trung đoàn thiết giáp. Xe vẫn phục vụ trong quân đội Anh tới cuối chiến tranh, và bị loại biên năm 1945–1946, khi được Comet và Centurion thay thế.

Sau chiến tranh

Sau chiến tranh, Challenger bị loại khỏi biên chế và hầu hết xe bị tháo dỡ. Một số ít được dùng để thử nghiệm và huấn luyện, còn biến thể Avenger vẫn phục vụ vài năm, nhưng bản thân Challenger không có sự nghiệp sau chiến tranh. Hầu hết Challenger bị tháo dỡ cuối thập niên 1940, khi Lục quân Anh chuẩn hóa Comet và Centurion, và chỉ một số ít được bảo tồn cho bảo tàng và nghiên cứu kỹ thuật. Đời phục vụ ngắn và tổng sản lượng ít khiến nó không có sự nghiệp sau chiến tranh, khác với Cromwell và Sherman, vốn phục vụ trong nhiều quân đội sau chiến tranh.

Xe bị bắt

Không có Challenger nào bị quân Đức bắt với số lượng đáng kể, và sự phục vụ của xe quá ngắn và quá hạn chế để nó được bất kỳ quân đội nào khác sử dụng. Sự hiếm có của Challenger — chỉ khoảng 200 chiếc được đóng — khiến nó là một trong những xe tăng Anh ít được biết tới nhất của chiến tranh, và câu chuyện của nó thường bị bỏ qua để nhường chỗ cho Sherman Firefly, vốn mang cùng khẩu pháo với số lượng lớn hơn. Không có Challenger nào được biết là đã được bất kỳ quân đội nào sử dụng sau chiến tranh, và các xe còn sót lại đều ở bảo tàng, nơi chúng được coi trọng như minh họa hiếm hoi về nỗ lực thời chiến của Anh tìm kiếm xe tăng mang pháo 17-pounder.

Di sản — xe tăng mang pháo 17-pounder

Di sản chính của Challenger là nó là xe tăng đầu tiên của Anh mang pháo 17-pounder, và nó chứng minh khẩu pháo có thể lắp vào khung gầm xe tăng hành trình. Những bài học rút ra từ thiết kế của Challenger — nhu cầu tháp pháo lớn, vấn đề dáng xe cao và giáp mỏng, và tầm quan trọng của tháp pháo ba người — đã ảnh hưởng tới thiết kế của Comet và Centurion, những xe tăng thành công hơn nhiều. Sự phục vụ của Challenger ở Normandy cũng cho Lục quân Anh thấy họ cần xe tăng có thể chiến đấu với xe tăng hạng nặng Đức, và nó đẩy nhanh sự phát triển của Firefly và Comet.

Những chiếc còn lại & ký ức

Chỉ một số ít Challenger còn sót lại, và ví dụ nổi tiếng nhất được trưng bày tại Bảo tàng Xe tăng ở Bovington, Anh. Sự hiếm có của xe khiến nó trở thành đề tài phổ biến cho các sử gia và người làm mô hình, và tháp pháo lớn đặc trưng khiến nó dễ nhận biết ngay. Challenger được nhớ như xe tăng tạm thời được đóng với số lượng ít nhưng đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển thiết kế xe tăng Anh, và như xe tăng hành trình đầu tiên của Anh mang pháo 17-pounder.

Đánh giá chung

Các sử gia nhìn chung đánh giá Challenger là xe tăng có khuyết điểm nhưng quan trọng. Pháo của nó xuất sắc, động cơ mạnh mẽ và khả năng cơ động tốt, nhưng giáp mỏng, dáng xe cao và sản xuất hạn chế. Xe là sự thỏa hiệp, và nhanh chóng bị Sherman Firefly và Comet vượt qua, những xe mang cùng khẩu pháo trên khung gầm tốt hơn. Tầm quan trọng của Challenger không nằm ở kỷ lục chiến đấu, vốn hạn chế, mà ở vai trò bước đệm tới Comet và Centurion, và ở việc chứng minh pháo 17-pounder là khẩu pháo mà Anh cần.

10. Câu hỏi thường gặp

Có bao nhiêu xe tăng Challenger được đóng?

Khoảng 200 xe tăng Challenger được đóng từ năm 1943 tới năm 1945, bởi Công ty Birmingham Railway Carriage and Wagon. Tổng sản lượng thấp là kết quả của cạnh tranh khung gầm Cromwell và pháo 17-pounder, và của quyết định ưu tiên Sherman Firefly. Firefly mang cùng khẩu pháo trên khung gầm Sherman sẵn có với số lượng lớn, trong khi Challenger được đóng trên khung gầm Cromwell kéo dài. Challenger được phát triển năm 1942–1943 như giải pháp tạm thời cho tới khi Comet và Centurion sẵn sàng, và phục vụ ở Tây Bắc châu Âu năm 1944–1945.

Challenger mang pháo gì?

Challenger mang pháo 17-pounder (76,2 mm), pháo chống tăng mạnh nhất của Anh trong chiến tranh. Khẩu pháo có thể xuyên giáp trước của Tiger và Panther ở tầm chiến đấu thông thường, và nó là lý do Challenger được đóng. Pháo 17-pounder còn được gắn trên Sherman Firefly và Archer, và là vũ khí mà Anh cần, như sự phục vụ của Challenger ở Normandy cho thấy. Ở Normandy, pháo 17-pounder của Challenger có thể phá hủy xe tăng Panther và Tiger của Đức ở tầm xa, và xe phục vụ ở đó năm 1944–1945.

Challenger có phải xe tăng tốt không?

Challenger có pháo xuất sắc và động cơ mạnh mẽ, nhưng giáp mỏng và dáng xe cao khiến nó dễ bị phát hiện và bắn trúng. Nó là xe tăng tạm thời hữu ích, nhưng nhanh chóng bị Sherman Firefly và Comet vượt qua, những xe mang cùng khẩu pháo trên khung gầm tốt hơn. Kíp xe thích khẩu pháo nhưng không thích sự dễ tổn thương của xe, và chỉ khoảng 200 chiếc được đóng, từ năm 1943 tới năm 1945. Xe là xe tăng hành trình đầu tiên của Anh mang pháo 17-pounder, và dọn đường cho Firefly và Centurion.

Vì sao Challenger cao như vậy?

Tháp pháo của Challenger lớn vì nó phải chứa pháo 17-pounder và kíp ba người, và tháp pháo gắn trên khung gầm Cromwell kéo dài. Sự kết hợp khiến xe cao khoảng 2,78 mét, cao đối với xe tăng hành trình, và khiến Challenger dễ lộ trên chiến trường. Biến thể Avenger, với tháp pháo hở nóc thấp hơn, là nỗ lực giải quyết vấn đề này, và giáp của xe mỏng, từ 20 tới 102 mm. Challenger nặng khoảng 33 tấn, với động cơ Rolls-Royce Meteor 600 mã lực, và có thể đạt khoảng 52 km/h trên đường.

Kíp xe của Challenger gồm những ai?

Challenger có kíp xe năm người: lái xe và xạ thủ thân xe trong thân xe, trưởng xe, pháo thủ và nạp đạn trong tháp pháo. Tháp pháo ba người là cải tiến đáng kể so với tháp pháo hai người của các xe tăng Anh đời trước, và nó cho phép trưởng xe chỉ huy xe mà không phải nạp đạn. Xe được đóng trên khung gầm Cromwell kéo dài với tháp pháo lớn để chứa pháo 17-pounder, và cao khoảng 2,78 mét. Chỉ khoảng 200 chiếc Challenger được đóng, và xe phục vụ ở Tây Bắc châu Âu năm 1944–1945, đáng chú ý ở Normandy.

Có thể xem xe tăng Challenger ở đâu ngày nay?

Xe Challenger còn sót lại nổi tiếng nhất được trưng bày tại Bảo tàng Xe tăng ở Bovington, Anh, và chỉ một số ít Challenger còn tồn tại. Chỉ khoảng 200 chiếc được đóng và hầu hết bị tháo dỡ sau chiến tranh, đó là lý do xe là một trong những xe tăng Anh hiếm nhất của chiến tranh. Xe là đề tài phổ biến cho người làm mô hình và các sử gia, và là xe tăng hành trình đầu tiên của Anh mang pháo chống tăng 17-pounder mạnh mẽ. Nó phục vụ ở Tây Bắc châu Âu năm 1944–1945, đáng chú ý ở Normandy, nơi pháo 17-pounder của nó có thể phá hủy xe tăng Panther và Tiger của Đức ở tầm xa.

11. Nguồn tham khảo

• Fletcher, David. The Great Tank Scandal: British Armour in the Second World War. HMSO, 1989.
• Fletcher, David. Cromwell Cruiser Tank 1942–50. Loạt sách Osprey New Vanguard.
• White, B. T. British Tanks 1915–1945. Ian Allan, 1963.
• Zaloga, Steven. Sherman Firefly. Loạt sách Osprey New Vanguard.