Máy bay Heinkel He 219 Uhu

1. Mở đầu

Máy bay Heinkel He 219 Uhu — Cú đại bàng — là máy bay tiêm kích đêm tiên tiến nhất mà Đức chế tạo trong Thế chiến II, và là một trong những máy bay chiến đấu tinh vi nhất của toàn bộ cuộc chiến.

Một máy bay tiêm kích hai động cơ, hai chỗ ngồi được thiết kế ngay từ đầu cho trận chiến ban đêm chống lại dòng máy bay ném bom của Không quân Hoàng gia Anh, Máy bay Heinkel He 219 Uhu kết hợp tốc độ sánh với các máy bay tiêm kích ban ngày tốt nhất với vũ khí pháo hạng nặng, radar đánh chặn trên không, và một loạt những lần đầu tiên về kỹ thuật:

nó là máy bay tác chiến đầu tiên trên thế giới được trang bị ghế phóng, và là một trong những máy bay đầu tiên mang pháo bắn lên Schräge Musik cho phép nó tấn công máy bay ném bom từ dưới, nơi các xạ thủ của máy bay ném bom không thể nhìn thấy.

Trong đêm tác chiến đầu tiên, 11–12 tháng 6 năm 1943, các Máy bay Heinkel He 219 Uhu đã tuyên bố bắn hạ năm máy bay ném bom RAF trong một lần xuất kích, và trong phần còn lại của chiến tranh, Uhu là máy bay tiêm kích đêm mà tổ lái máy bay ném bom RAF sợ hãi nhất.

Chỉ 268 chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu được chế tạo, và sự nghiệp của loại máy bay này bị cản trở bởi đấu đá chính trị, vấn đề động cơ và sự sụp đổ của chính nước Đức, nhưng danh tiếng của nó đã lớn dần kể từ sau chiến tranh, khi các sử gia nhận ra nó là một trong những máy bay xuất sắc của cuộc chiến.

Nhà thiết kế của nó, Ernst Heinkel, coi nó là tác phẩm tốt nhất của mình, và tổ lái máy bay ném bom RAF, những người gặp nó trên bầu trời Đức năm 1943 và 1944, coi nó là máy bay tiêm kích đêm nguy hiểm nhất mà họ đối mặt.

Câu chuyện của Máy bay Heinkel He 219 Uhu là câu chuyện về sự phát triển máy bay tiêm kích đêm của Đức ở thời kỳ tốt nhất và bi thảm nhất: một máy bay xuất sắc, chế tạo với số lượng quá ít, chiến đấu trong một trận chiến mà đất nước của nó đã thua.

2. Thông tin chính

Vai trò	Máy bay tiêm kích đêm hai động cơ (kiêm tiêm kích ban ngày và trinh sát)
Nhà sản xuất	Heinkel Flugzeugwerke, Đức
Nhà thiết kế	Ernst Heinkel; Robert Lusser (trưởng dự án)
Bay lần đầu	6 tháng 11 năm 1942
Đưa vào sử dụng	Tháng 6 năm 1943
Số lượng sản xuất	Khoảng 268 chiếc
Tổ lái	2 người (phi công và điện đài viên radar)
Động cơ	2 × Daimler-Benz DB 603A V-12, mỗi chiếc khoảng 1.750 mã lực
Tốc độ tối đa	Khoảng 580–616 km/giờ tùy phiên bản và trang bị radar
Tầm bay	Khoảng 2.000 km
Vũ khí	Tối đa 6 × pháo MG 151 20 mm; một số phiên bản với 2 × pháo MK 108 30 mm và 2 × MG 151 20 mm Schräge Musik
Radar	FuG 212 Lichtenstein C-1, sau này FuG 220 Lichtenstein SN-2
Nước sử dụng chính	Luftwaffe (Đức)
Số phận	Rút khỏi biên chế 1945; một chiếc nguyên bản hoàn chỉnh còn tại Smithsonian

3. Nguồn gốc và yêu cầu

Cuộc chiến ban đêm trên bầu trời Đức

Đến năm 1942, cuộc chiến trên không tại Đức đã trở thành cuộc chiến ban đêm. Bộ Tư lệnh Ném bom của Không quân Hoàng gia Anh, dưới quyền Thống chế Không quân Arthur Harris, đã từ bỏ ném bom ban ngày — tổn thất quá cao — và chuyển sang ban đêm, cử các dòng máy bay ném bom hạng nặng hàng trăm chiếc tấn công các thành phố Đức trong bóng tối.

Câu trả lời của Luftwaffe là máy bay tiêm kích đêm: máy bay hai động cơ, trang bị radar, có thể tìm máy bay ném bom trong bóng tối và bắn hạ nó. Các máy bay tiêm kích đêm đời đầu — Bf 110, Ju 88 và Do 217 — là các máy bay ban ngày được cải tiến, và chúng hiệu quả, nhưng không đủ nhanh để đuổi kịp các máy bay ném bom mới của RAF, và không được thiết kế cho trận chiến ban đêm.

Luftwaffe cần một máy bay tiêm kích đêm chuyên dụng, và Heinkel đề nghị chế tạo một chiếc.

Đề xuất P.1060 của Heinkel

Đề xuất của Heinkel, P.1060, là công trình của Robert Lusser, nhà thiết kế trưởng của Heinkel, và là một máy bay cấp tiến: máy bay tiêm kích hai động cơ, hai chỗ ngồi với càng đáp ba bánh — máy bay chiến đấu Đức đầu tiên dùng càng này — với ghế phóng cho cả hai thành viên tổ lái, với vũ khí pháo hạng nặng và với radar FuG 212 Lichtenstein.

Bộ Hàng không Đế quốc, vốn lâu nay ưu ái các nhà sản xuất đã thành danh, đã chậm chạp trong việc coi trọng đề xuất, và dự án bị trì hoãn bởi sự do dự và sự phản đối của Tướng Josef Kammhuber, tư lệnh lực lượng tiêm kích đêm, người ưa thích Ju 88 và Bf 110.

Chỉ sau khi hiệu năng của nguyên mẫu chứng tỏ xuất sắc, Bộ Hàng không mới ra lệnh sản xuất máy bay, với tên Máy bay Heinkel He 219 Uhu, và những máy bay đầu tiên tới các phi đội tháng 6 năm 1943.

Chính trị, động cơ và trì hoãn

Quá trình phát triển Máy bay Heinkel He 219 Uhu bị cản trở bởi đấu đá chính trị, lãng phí thời gian mà Đức không thể gánh nổi. Văn phòng kỹ thuật của Bộ Hàng không, dưới quyền Erhard Milch, phản đối He 219 với lý do nó quá phức tạp và quá đắt, và Ju 88 cùng Bf 110 đã đủ cho trận chiến ban đêm.

Heinkel, người đã mất lòng giới lãnh đạo Quốc xã, đã đấu tranh cho máy bay của mình, và chỉ sự can thiệp của chính các phi công tiêm kích đêm — những người bay nguyên mẫu và báo cáo rằng đó là máy bay tiêm kích đêm tốt nhất họ từng bay — mới đảm bảo được lệnh sản xuất. Động cơ cũng là một vấn đề: DB 603, động cơ mà Máy bay Heinkel He 219 Uhu được thiết kế quanh nó, khan hiếm, và các máy bay sản xuất được lắp DB 603A, phiên bản công suất khoảng 1.750 mã lực, kém mạnh hơn động cơ mà các nhà thiết kế mong muốn.

4. Thiết kế và phát triển

Khung thân, càng ba bánh và ghế phóng

Máy bay Heinkel He 219 Uhu là máy bay một tầng cánh giữa toàn kim loại, với thân dài, thon và cánh sải khoảng 18,5 m. Các đặc điểm nổi bật nhất của nó, trước hết, là càng đáp ba bánh — bánh mũi và hai bánh chính, thu vào các nacelle động cơ và thân — và, thứ hai, ghế phóng của nó.

Máy bay Heinkel He 219 Uhu là máy bay tác chiến đầu tiên trên thế giới được trang bị ghế phóng, một hệ thống do Heinkel thiết kế dùng khí nén để đẩy ghế và người ngồi ra khỏi máy bay, và nó đã cứu mạng nhiều tổ lái vốn sẽ chết trong máy bay bốc cháy vào ban đêm.

Buồng lái được tăng áp ở một số phiên bản, và đặt lùi về phía trước, với tầm nhìn tốt, và đuôi máy bay thông thường, với vây và bánh lái lớn.

Việc chế tạo máy bay, theo tiêu chuẩn năm 1943, tiên tiến: nó dùng kết cấu vỏ chịu lực với tỷ lệ cao hợp kim nhẹ, và cánh được thiết kế cho tốc độ cao, với mặt cắt dòng chảy tầng và lực cản thấp.

Khả năng điều khiển của Máy bay Heinkel He 219 Uhu được khen ngợi rộng rãi: nó ổn định, phản ứng tốt và dễ bay, với tầm nhìn tốt và buồng lái thoải mái, và càng ba bánh khiến nó dễ hạ cánh vào ban đêm hơn các máy bay đuôi bánh lái mà nó thay thế. Điểm yếu duy nhất của nó là xu hướng lắc lư khi cất cánh nếu phi công bất cẩn với bướm ga, một đặc tính chung của nhiều máy bay hai động cơ mạnh mẽ thời kỳ đó.

Động cơ và hiệu năng

DB 603A là động cơ V-12 làm mát bằng chất lỏng, chữ V ngược, 12 xi-lanh, công suất khoảng 1.750 mã lực, và hai động cơ của He 219 mang lại tốc độ tối đa khoảng 580–616 km/giờ, tùy phiên bản và trang bị radar — các ăng-ten radar, gắn ở mũi, tăng lực cản và giảm tốc độ đáng kể.

Tầm bay của máy bay, khoảng 2.000 km, đủ cho trận chiến ban đêm trên bầu trời Đức, và tốc độ leo cao cho phép nó nhanh chóng lên tới độ cao của dòng máy bay ném bom. Tốc độ của Máy bay Heinkel He 219 Uhu là lợi thế lớn nhất của nó: nó nhanh hơn Bf 110 và Ju 88, và có thể đuổi kịp các Lancaster và Halifax của RAF, vốn bay hành trình khoảng 400 km/giờ, một cách dễ dàng.

Hiệu năng của máy bay có giảm với các bộ radar nặng hơn sau này, và các phi công Máy bay Heinkel He 219 Uhu phàn nàn rằng lực cản của các ăng-ten radar SN-2 — mảng “Hirschgeweih” lớn giống gạc hươu — khiến họ mất 30–40 km/giờ tốc độ, một phàn nàn có cơ sở.

5. Mô tả kỹ thuật

Radar: Lichtenstein C-1 và SN-2

Radar của Máy bay Heinkel He 219 Uhu là trung tâm nhiệm vụ của nó. Các máy bay đời đầu mang FuG 212 Lichtenstein C-1, radar có tầm khoảng 4 km và bộ ăng-ten gắn ở mũi, và điện đài viên radar, ngồi sau phi công, dùng nó để dẫn phi công tới mục tiêu trong bóng tối.

Các máy bay sau mang FuG 220 Lichtenstein SN-2, bộ radar mạnh hơn với tầm khoảng 6 km và mảng ăng-ten đặc trưng — “Hirschgeweih”, hay gạc hươu — trở thành đặc điểm dễ nhận biết nhất của Máy bay Heinkel He 219 Uhu.

SN-2 là radar tốt hơn, nhưng ăng-ten của nó tăng lực cản và giảm tốc độ của máy bay, và chúng có thể bị các thiết bị dẫn đường Serrate và Perfectos của RAF phát hiện, cho phép máy bay tiêm kích đêm Đồng minh tìm ra He 219 qua chính bức xạ radar của nó.

Cuộc chiến radar là cuộc thi đấu liên tục giữa biện pháp và biện pháp đối phó, và Máy bay Heinkel He 219 Uhu, như mọi máy bay tiêm kích đêm, bị cuốn vào đó.

Công việc của điện đài viên radar

Công việc của điện đài viên radar rất đòi hỏi. Anh ta ngồi ở buồng lái phía sau, theo dõi màn hình radar trong bóng tối, hô báo khoảng cách và hướng của mục tiêu cho phi công, và dẫn máy bay vào vị trí bắn phía sau và dưới máy bay ném bom.

Công việc đòi hỏi sự tập trung, kỹ năng và phối hợp đội, và các tổ lái Máy bay Heinkel He 219 Uhu giỏi nhất — phi công và điện đài viên radar làm việc cùng nhau — trở nên rất hiệu quả, tuyên bố bắn hạ nhiều máy bay ném bom trong một đêm.

Radar của Máy bay Heinkel He 219 Uhu, và sự phối hợp đội mà nó đòi hỏi, là thước đo sự tiến bộ của chiến đấu ban đêm kể từ năm 1940, khi các máy bay tiêm kích đêm đầu tiên bay mà không có radar, chỉ được dẫn đường bằng đèn pha và mắt của phi công.

Vũ khí và Schräge Musik

Vũ khí của Máy bay Heinkel He 219 Uhu là nặng nhất trong số các máy bay tiêm kích đêm Đức. Cấu hình tiêu chuẩn là bốn pháo MG 151 20 mm ở khay bụng dưới thân, bắn về phía trước, và hai pháo MG 151 20 mm ở gốc cánh, tổng cộng sáu pháo — hỏa lực có thể phá hủy một máy bay ném bom hạng nặng bằng một loạt đạn ngắn.

Một số phiên bản mang thêm hai pháo MK 108 30 mm ở khay bụng, và một số mang hệ thống Schräge Musik: hai pháo MG 151 20 mm gắn trong thân, bắn lên trên và về phía trước với góc khoảng 70 độ, cho phép He 219 tấn công máy bay ném bom từ dưới, nơi các xạ thủ của máy bay ném bom không thể nhìn thấy, và nơi các thùng nhiên liệu và động cơ của máy bay ném bom dễ bị tổn thương nhất.

Schräge Musik — “nhạc xiên”, một thuật ngữ lóng chỉ nhạc jazz — là một trong những vũ khí hiệu quả nhất của cuộc chiến ban đêm. Máy bay tiêm kích đêm sẽ tiếp cận máy bay ném bom từ dưới và phía sau, trong điểm mù của nó, và bắn lên vào cánh và thân máy bay ném bom, nơi đặt các thùng nhiên liệu.

Tổ lái máy bay ném bom, những người không thể nhìn thấy máy bay tiêm kích bên dưới, thường không biết họ đang bị tấn công cho tới khi máy bay của họ bốc cháy, và Schräge Musik chiếm một tỷ lệ lớn trong tổn thất máy bay ném bom của RAF năm 1944.

Máy bay Heinkel He 219 Uhu là một trong những máy bay đầu tiên mang vũ khí này, và các phi công của nó, những người đã học cách dùng nó trên Bf 110 và Ju 88, thấy nó còn hiệu quả hơn trên chiếc Uhu nhanh hơn, cơ động hơn.

6. Các biến thể

Gia đình Máy bay Heinkel He 219 Uhu gồm nhiều phiên bản sản xuất, và sự khác biệt giữa chúng là vấn đề động cơ, radar và vũ khí. He 219A-0, phiên bản tiền sản xuất, được chế tạo với số lượng nhỏ và dùng cho thử nghiệm phục vụ và huấn luyện các tổ lái tác chiến đầu tiên. He 219A-2, phiên bản sản xuất chính đầu tiên, dùng động cơ DB 603A và trang bị sáu pháo MG 151 20 mm, với radar FuG 212 Lichtenstein C-1. He 219A-5, phiên bản nhiều nhất, dùng động cơ DB 603A và trang bị sáu pháo, với radar FuG 220 Lichtenstein SN-2 và, ở một số máy bay, hệ thống Schräge Musik.

Các phiên bản sau gồm He 219A-6, phiên bản tốc độ cao với vũ khí giảm và động cơ DB 603E, chế tạo với số lượng nhỏ, và He 219A-7, phiên bản sản xuất cuối cùng, với động cơ DB 603E, vũ khí nặng hơn gồm pháo MK 108 30 mm, và radar SN-2.

Một phiên bản tiêm kích ban ngày, He 219B, đã được đề xuất, và phiên bản trinh sát, He 219C, đã được thử nghiệm, nhưng không phiên bản nào đi vào sản xuất với số lượng lớn. Tổng cộng, khoảng 268 chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu được chế tạo, một con số nhỏ phản ánh sự ra mắt muộn của máy bay, sự phản đối chính trị đối với nó, và sự sụp đổ của ngành công nghiệp máy bay Đức trong các năm 1944 và 1945.

7. Phục vụ chiến đấu

Đêm đầu tiên: 11–12 tháng 6 năm 1943

Sự ra mắt chiến đấu của Máy bay Heinkel He 219 Uhu thật ngoạn mục. Đêm 11–12 tháng 6 năm 1943, RAF cử một lực lượng máy bay ném bom tấn công Düsseldorf, và các Máy bay Heinkel He 219 Uhu thuộc Liên đoàn Tiêm kích Đêm 1, đóng tại Venlo ở Hà Lan, được lệnh cất cánh khẩn cấp để đón chúng.

Các Máy bay Heinkel He 219 Uhu, do Thiếu tá Werner Streib, chỉ huy liên đoàn, và các phi công đồng đội lái, đã tuyên bố bắn hạ năm máy bay ném bom RAF trong một lần xuất kích — một kết quả đáng chú ý đối với một máy bay mới trong đêm tác chiến đầu tiên, và xác nhận đánh giá của các phi công rằng Máy bay Heinkel He 219 Uhu là máy bay tiêm kích đêm tốt nhất họ từng bay.

Bản thân Streib tuyên bố bắn hạ năm máy bay ném bom đêm đó, một thành tích khiến ông trở thành phi công tiêm kích đêm thành công nhất trong giai đoạn mở đầu chiến tranh, dù con số chính xác trong tuyên bố của ông, như mọi tuyên bố không chiến, còn tranh cãi.

Trận chiến ban đêm 1943–1944

Trong các năm 1943 và 1944, Máy bay Heinkel He 219 Uhu phục vụ trong các liên đoàn tiêm kích đêm phòng thủ Đức chống lại cuộc tấn công ném bom của RAF, và tổ lái của nó tuyên bố bắn hạ một số lượng đáng kể máy bay ném bom, gồm Lancaster, Halifax và Stirling.

Tốc độ và vũ khí hạng nặng của máy bay khiến nó trở thành đối thủ đáng gờm, và tổ lái máy bay ném bom RAF, những người gặp nó trên bầu trời Đức, báo cáo rằng nó là máy bay tiêm kích đêm nguy hiểm nhất mà họ đối mặt.

Các phi công thành công nhất của Máy bay Heinkel He 219 Uhu — Streib, người tuyên bố tổng cộng 66 chiến thắng, và những người khác thuộc Liên đoàn Tiêm kích Đêm 1 — đã trở thành át chủ bài, và tên của họ được nhớ đến trong lịch sử cuộc chiến ban đêm.

Bị giới hạn bởi số lượng

Tuy nhiên, sự nghiệp của Máy bay Heinkel He 219 Uhu bị giới hạn bởi số lượng của nó. Với chỉ 268 chiếc được chế tạo, loại máy bay này chỉ trang bị cho một số ít phi đội, và phần lớn trận chiến ban đêm do Bf 110 và Ju 88 chiến đấu, vốn được chế tạo với số lượng lớn hơn nhiều.

Việc sản xuất Máy bay Heinkel He 219 Uhu bị cản trở bởi sự phản đối chính trị đối với nó, tình trạng thiếu động cơ DB 603, và ném bom của Đồng minh vào nhà máy Heinkel, và máy bay không bao giờ có đủ số lượng để thay đổi diễn biến cuộc chiến ban đêm. Đến năm 1944, các máy bay ném bom RAF bay với các biện pháp đối phó điện tử — Window, mảnh kim loại gây nhiễu radar, và thiết bị dẫn đường Serrate — làm giảm hiệu quả của các máy bay tiêm kích đêm Đức, và Máy bay Heinkel He 219 Uhu, như mọi máy bay tiêm kích đêm Đức, thấy nhiệm vụ của mình khó khăn hơn.

Cuối chiến tranh

Trong những tháng cuối chiến tranh, các Máy bay Heinkel He 219 Uhu bay những nhiệm vụ cuối cùng từ các căn cứ ở Đức và Hà Lan, phòng thủ một đất nước đang sụp đổ dưới sức nặng của ném bom Đồng minh và cuộc tiến công của Đồng minh.

Những trận chiến cuối cùng của máy bay diễn ra mùa xuân năm 1945, trong những tuần cuối trước khi đầu hàng, và các He 219 còn lại bị phá hủy trên mặt đất hoặc bị Đồng minh bắt giữ.

Một máy bay, He 219A-2, bị bắt giữ nguyên vẹn và chuyển tới Hoa Kỳ, nơi nó được thử nghiệm rồi cất giữ, và ngày nay nó còn tồn tại trong Bảo tàng Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Smithsonian, chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu nguyên bản hoàn chỉnh duy nhất trên thế giới.

8. Thông số kỹ thuật

Các số liệu dưới đây là của He 219A-2, phiên bản sản xuất chính đầu tiên. Các nguồn khác nhau về tốc độ tối đa, vốn thay đổi theo trang bị radar và phiên bản, và các số liệu dưới đây đưa ra khoảng thường được trích dẫn.

	He 219A-2
Chiều dài	15,54 m
Sải cánh	18,50 m
Chiều cao	4,10 m
Diện tích cánh	44,4 m²
Trọng lượng rỗng	Khoảng 8.300 kg
Trọng lượng có tải	Khoảng 11.200 kg
Động cơ	2 × Daimler-Benz DB 603A, mỗi chiếc khoảng 1.750 mã lực
Tốc độ tối đa	Khoảng 580–616 km/giờ
Tốc độ hành trình	Khoảng 500 km/giờ
Tầm bay	Khoảng 2.000 km
Trần bay	Khoảng 12.700 m
Vũ khí	6 × MG 151 20 mm (một số phiên bản với 2 × MK 108 30 mm và Schräge Musik)
Radar	FuG 212 Lichtenstein C-1 (sau này FuG 220 SN-2)
Tổ lái	2 người

So với các loại máy bay cùng thời, Máy bay Heinkel He 219 Uhu nhanh và trang bị nặng. Bf 110G, máy bay tiêm kích đêm tiêu chuẩn của Luftwaffe, chậm hơn và trang bị kém hơn, và Ju 88G, dù là máy bay tiêm kích đêm có năng lực, cũng chậm hơn.

Mosquito NF Mk II của Anh, máy bay tiêm kích đêm của RAF, nhanh hơn Máy bay Heinkel He 219 Uhu trong một số chế độ bay, nhưng trang bị kém hơn. Lợi thế của He 219 nằm ở sự kết hợp giữa tốc độ, vũ khí, radar và sự thoải mái của tổ lái — sự kết hợp khiến nó, theo đánh giá của các phi công bay nó, trở thành máy bay tiêm kích đêm tốt nhất của chiến tranh, và theo đánh giá của các sử gia, là một trong những máy bay chiến đấu tiên tiến nhất của cuộc chiến.

9. Các nước sử dụng

Máy bay Heinkel He 219 Uhu chỉ được vận hành bởi Luftwaffe, và trong Luftwaffe nó phục vụ trong các liên đoàn tiêm kích đêm phòng thủ Đức chống lại cuộc tấn công ném bom của RAF. Đơn vị chính của nó là Liên đoàn Tiêm kích Đêm 1 (Nachtjagdgeschwader 1), đóng tại Venlo ở Hà Lan và sau đó tại Đức, bay loại này từ khi ra mắt tháng 6 năm 1943 tới khi chiến tranh kết thúc. Các đơn vị khác vận hành He 219 với số lượng nhỏ gồm Liên đoàn Tiêm kích Đêm 2 và 3, nhận loại này cuối chiến tranh và bay nó phòng thủ Đức trong các năm 1944 và 1945.

Không nước nào khác vận hành Máy bay Heinkel He 219 Uhu trong chiến đấu thời chiến, dù các máy bay bị bắt giữ đã được Đồng minh bay và thử nghiệm sau chiến tranh — nổi tiếng nhất là chiếc He 219A-2 được chuyển tới Hoa Kỳ và thử nghiệm bởi Lực lượng Không quân Lục quân Mỹ, và ngày nay còn tồn tại tại Smithsonian. Sau chiến tranh, không còn chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu nào phục vụ, và loại máy bay này đi vào lịch sử cùng với sự sụp đổ của Luftwaffe tháng 5 năm 1945.

10. Di sản và đánh giá

Uhu trong lịch sử

Di sản của Máy bay Heinkel He 219 Uhu là một máy bay xuất sắc đến quá muộn và với số lượng quá ít. Các sử gia đánh giá nó là một trong những máy bay tiêm kích đêm tốt nhất của Thế chiến II, và là một trong những máy bay chiến đấu tiên tiến nhất của cuộc chiến, và danh tiếng của nó đã lớn dần kể từ sau chiến tranh, khi hồ sơ về sự nghiệp chiến đấu của nó được nghiên cứu và lời kể của các phi công được công bố.

Những lần đầu tiên về kỹ thuật của máy bay — ghế phóng, càng đáp ba bánh, vũ khí pháo hạng nặng và Schräge Musik — đều được các máy bay chiến đấu thời hậu chiến áp dụng, dưới một hình thức này hay hình thức khác, và Máy bay Heinkel He 219 Uhu được nhớ đến như một người tiên phong, một máy bay chỉ đường cho tương lai của không chiến.

Câu chuyện của Máy bay Heinkel He 219 Uhu cũng là một bài học cảnh báo về sự nguy hiểm của đấu đá chính trị trong thời chiến. Máy bay bị trì hoãn bởi sự phản đối của văn phòng kỹ thuật Bộ Hàng không và bởi sự cạnh tranh giữa Heinkel và các đối thủ, và những tháng mất đi vì đấu đá đó là những tháng mà các máy bay ném bom RAF bay mà không bị máy bay tiêm kích đêm tốt nhất mà Đức có thể chế tạo đối phó.

Nếu Máy bay Heinkel He 219 Uhu đi vào phục vụ sớm hơn một năm, và với số lượng mà Ju 88 đạt được, cuộc chiến ban đêm trên bầu trời Đức có thể đã khó khăn hơn đối với RAF — dù nó sẽ không, theo đánh giá của các sử gia, thay đổi kết cục của chiến tranh, vốn được quyết định bởi sức mạnh công nghiệp của Đồng minh và sự sụp đổ của Đức trên mặt đất.

Những chiếc còn lại

Một chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu nguyên bản hoàn chỉnh còn tồn tại, một chiếc He 219A-2 được bảo tồn tại Bảo tàng Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Smithsonian ở Washington, D.C., nơi nó được trưng bày sau một thời gian phục chế dài. Đó là chiếc Uhu nguyên vẹn duy nhất trên thế giới, và nhắc nhớ về một máy bay mà, theo đánh giá của những người đã bay nó, là máy bay tiêm kích đêm tốt nhất của chiến tranh. Một số ít He 219 khác còn tồn tại từng phần, và loại máy bay này vẫn sống trong các mô hình, trong ảnh chụp và trong hồ sơ lịch sử.

11. Câu hỏi thường gặp

Máy bay Heinkel He 219 Uhu là gì?

Máy bay Heinkel He 219 Uhu là máy bay tiêm kích đêm hai động cơ của Đức trong Thế chiến II, do Robert Lusser thiết kế và bay lần đầu ngày 6 tháng 11 năm 1942. Nó là máy bay tiêm kích đêm tiên tiến nhất mà Đức chế tạo trong chiến tranh, với tổ lái hai người, tốc độ tối đa khoảng 615 km/giờ, vũ khí nặng tới sáu pháo 20 mm và hai pháo 30 mm, cùng radar Lichtenstein SN-2, cho phép nó tìm máy bay ném bom trong bóng tối ở khoảng cách vài km.

Nó đi vào phục vụ tháng 6 năm 1943 và phục vụ trong phòng thủ nước Đức chống lại chiến dịch ném bom đêm của Anh, trong cuộc chiến tiêm kích đêm kéo dài tới khi chiến tranh kết thúc tháng 5 năm 1945.

Có bao nhiêu chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu được chế tạo?

Tổng cộng khoảng 300 chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu đã được chế tạo, phần lớn là các phiên bản A-2 và A-7, tại các nhà máy của Heinkel ở Đức và Ba Lan.

Đây là đợt sản xuất nhỏ, phản ánh sự cạnh tranh tài nguyên với các máy bay tiêm kích đêm Ju 88 và Bf 110, và sự phản đối của Bộ Hàng không Đức, vốn ban đầu đã bác bỏ thiết kế và chỉ đặt hàng nó sau khi chiến dịch ném bom của Anh khiến máy bay tiêm kích đêm chuyên dụng trở thành ưu tiên. Đợt sản xuất trải dài chưa đầy hai năm, từ năm 1943 tới khi chiến tranh kết thúc, và loại máy bay này không bao giờ có đủ số lượng để thay đổi diễn biến cuộc chiến đêm, dù nó tốt đến đâu xét như một máy bay.

Schräge Musik là gì?

Schräge Musik — nghĩa đen là “nhạc xiên” hay “nhạc jazz” — là hệ thống pháo bắn lên của Đức, lắp trên Máy bay Heinkel He 219 Uhu và các máy bay tiêm kích đêm khác, với hai pháo 20 mm hoặc 30 mm gắn trong thân ở góc khoảng 65–70 độ, bắn lên trên và về phía trước.

Một máy bay tiêm kích đêm sẽ tiếp cận máy bay ném bom từ phía dưới, nơi hệ thống phòng thủ của máy bay ném bom yếu nhất, và bắn vào bụng của nó, nơi đặt các thùng nhiên liệu và khoang bom, và điều đầu tiên tổ lái máy bay ném bom biết về cuộc tấn công thường là vụ nổ của chính máy bay của họ.

Hệ thống lần đầu được dùng trong tác chiến mùa hè năm 1943, và là một trong những vũ khí hiệu quả nhất của cuộc chiến đêm, chiếm một phần lớn số máy bay ném bom bị máy bay tiêm kích đêm Đức bắn hạ.

Ai đã bay He 219?

Máy bay Heinkel He 219 Uhu được bay bởi các phi đội tiêm kích đêm của Luftwaffe, đáng chú ý là Liên đoàn Tiêm kích Đêm 1 (NJG 1), đơn vị tiêm kích đêm thành công nhất của chiến tranh, mà các phi công của họ gồm Werner Streib, phi công đầu tiên bay loại này trong chiến đấu, và Heinz-Wolfgang Schnaufer, phi công tiêm kích đêm thành công nhất của chiến tranh, với 121 chiến thắng, nhiều trong số đó trên Máy bay Heinkel He 219 Uhu.

Chuyến bay chiến đấu đầu tiên của Streib trên loại này, đêm 11–12 tháng 6 năm 1943, là một chuyến bay nổi tiếng: ông bắn hạ năm máy bay ném bom trong một phi vụ duy nhất, trong màn trình diễn khả năng của máy bay đã thuyết phục ngay cả những người chỉ trích nó trong Bộ Hàng không về giá trị của nó.

Những người bay Máy bay Heinkel He 219 Uhu thuộc số phi công giàu kinh nghiệm nhất trong Luftwaffe, và họ coi máy bay này là máy bay tiêm kích đêm tốt nhất mà họ từng bay.

Máy bay Heinkel He 219 Uhu so với Mosquito như thế nào?

Máy bay Heinkel He 219 Uhu và de Havilland Mosquito là hai máy bay hai động cơ tiên tiến nhất của cuộc chiến đêm, và chúng gặp nhau như đối thủ trên bầu trời Đức trong các năm 1944 và 1945, với Mosquito là máy bay tiêm kích đêm và Máy bay Heinkel He 219 Uhu là đối thủ của nó.

Mosquito nhanh hơn, với tốc độ tối đa khoảng 670 km/giờ so với 615 km/giờ của Máy bay Heinkel He 219 Uhu, và linh hoạt hơn, phục vụ như máy bay ném bom, máy bay trinh sát và máy bay tiêm kích, trong khi Máy bay Heinkel He 219 Uhu là máy bay tiêm kích đêm chuyên dụng với vũ khí nặng hơn và radar tốt hơn.

Hai máy bay ngang tài ngang sức, và kết quả của một cuộc chạm trán giữa chúng phụ thuộc vào kỹ năng của các phi công và hoàn cảnh, chứ không phải bất kỳ sự vượt trội rõ ràng nào của một máy bay so với máy bay còn lại.

Ngày nay còn chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu nào tồn tại không?

Có. Một chiếc Máy bay Heinkel He 219 Uhu hoàn chỉnh còn tồn tại, một chiếc A-2 được bảo tồn tại Bảo tàng Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Smithsonian ở Washington, nơi nó được trưng bày như trung tâm của bộ sưu tập Thế chiến II của bảo tàng, và là chiếc Uhu nguyên vẹn duy nhất trên thế giới.

Nó nhắc nhớ về một máy bay mà, theo đánh giá của những người đã bay nó, là máy bay tiêm kích đêm tốt nhất mà Đức chế tạo trong chiến tranh, và về một cuộc chiến đêm khiến Không quân Hoàng gia Anh phải trả giá đắt, với hơn 55.000 phi hành đoàn thiệt mạng, và cuối cùng, là một cuộc chiến mà người Đức không thể thắng, dù máy bay tiêm kích đêm của họ tốt đến đâu.

12. Nguồn

1. Wikipedia, “Heinkel He 219” — số lượng sản xuất (khoảng 268 chiếc được chế tạo), chuyến bay đầu tiên, dữ liệu hiệu năng và lịch sử phục vụ.
2. William Green, Warplanes of the Third Reich (Macdonald, 1970) — tài liệu tham khảo tiêu chuẩn bằng tiếng Anh về thiết kế, quá trình phát triển và các biến thể của Máy bay Heinkel He 219 Uhu.
3. J. Richard Smith and Anthony L. Kay, German Aircraft of the Second World War (Putnam, 1972) — quá trình phát triển của Máy bay Heinkel He 219 Uhu và công việc của Robert Lusser.
4. Martin Streetly, Confounding the Reich: The RAF’s Secret War of Electronic Countermeasures in WWII (Jane’s, 1994) — cuộc chiến radar và các bộ radar Lichtenstein của Máy bay Heinkel He 219 Uhu.
5. Alfred Price, The History of US Electronic Warfare, Volume 1 (Association of Old Crows, 1984) — Schräge Musik và trận chiến ban đêm.
6. United States Strategic Bombing Survey, The German Aircraft Industry (1947) — số lượng sản xuất và dữ liệu nhà máy.

Đọc thêm

• Roland Remp, Máy bay Heinkel He 219 Uhu (loạt Classic).
• Jerry Scutts, German Night Fighter Aces of World War 2 (Osprey, 1998).

Bài viết liên quan

• Máy bay Bloch MB.152
• Máy bay Blohm & Voss BV 138
• Máy bay Macchi C.205 Veltro