Island Hopping
Focus keyword: Island hopping
Meta description (EN): Island hopping was the Allied strategy to reach Japan in WWII. Learn how bypassing strongholds, from Guadalcanal to Okinawa, shortened the Pacific War. (152 characters)
Meta description (VI): Island hopping là chiến lược của Đồng minh để tiến tới Nhật Bản trong Thế chiến II. Tìm hiểu cách vòng qua cứ điểm, từ Guadalcanal tới Okinawa. (150 characters)
Target URL: /en/tactics/island-hopping/
Category:Chiến thuậtEstimated word count (English): ~3,500 words
Mở đầu
Island hopping* (còn gọi là nhảy cóc) là chiến lược của Đồng minh trong Chiến tranh Thái Bình Dương (1941–1945), chiếm từng đảo được chọn lần lượt, vòng qua các vị trí Nhật Bản phòng thủ mạnh, và dùng mỗi đảo đã chiếm làm căn cứ cho bước tiến tiếp theo hướng tới Nhật Bản.
Nó được thực hiện trên hai tuyến: bước tiến của Tướng Douglas MacArthur dọc bờ biển New Guinea ở Tây Nam Thái Bình Dương, và cuộc hành quân của Đô đốc Chester W. Nimitz qua Trung Thái Bình Dương, qua quần đảo Gilbert, Marshall, Mariana rồi tới Iwo Jima và Okinawa.
Island hopping quan trọng vì nó biến khoảng cách mênh mông của Thái Bình Dương — vốn dường như có lợi cho bên phòng thủ — thành lợi thế cho bên tấn công, và đưa máy bay ném bom Mỹ vào tầm tới Nhật Bản vào năm 1944, sớm hơn một năm so với việc tấn công trực tiếp từng đảo do Nhật chiếm giữ.
Thông tin chính
| Definition | Chiến lược chiếm các đảo được chọn theo trình tự trong khi vòng qua những đảo phòng thủ mạnh, để đồn trú của chúng bị cô lập và mất tiếp tế, và dùng đảo đã chiếm làm căn cứ không quân và hải quân cho bước tiếp theo. |
| Origin | Rút ra từ kế hoạch của Thủy quân Lục chiến trước chiến tranh, đáng chú ý là “Kế hoạch Tác chiến 712: Hoạt động căn cứ tiền phương tại Micronesia” (1921) của Thiếu tá Earl H. Ellis, và phát triển thành cuộc tấn công hai mũi của Đồng minh 1942–45. |
| Used by | Hoa Kỳ (Hải quân, Thủy quân Lục chiến và Lục quân) cùng quân Australia và các lực lượng Đồng minh khác, dưới quyền Đô đốc Chester W. Nimitz (Trung Thái Bình Dương) và Tướng Douglas MacArthur (Tây Nam Thái Bình Dương). |
| Used in | Chiến tranh Thái Bình Dương, 1942–1945; chủ yếu tại quần đảo Solomon, Gilbert, Marshall, Mariana, Iwo Jima và Okinawa. |
| Key examples | Guadalcanal (1942–43), Tarawa (1943), Kwajalein (1944), Saipan (1944), Iwo Jima (1945), Okinawa (1945); các cứ điểm bị vòng qua gồm Rabaul, Truk và Kolombangara. |
| Effectiveness | Rất hiệu quả: nó rút ngắn chiến tranh bằng cách tránh tấn công tốn kém vào mọi đảo, cô lập các đồn trú lớn của Nhật, và đưa không quân Mỹ vào tầm tới Nhật Bản giữa năm 1944. Cái giá tập trung tại các đảo bị tấn công, nơi giao chiến thường rất khốc liệt. |
Nguồn gốc
Ý tưởng đằng sau island hopping có từ trước Chiến tranh Thái Bình Dương. Năm 1921, một sĩ quan Thủy quân Lục chiến Mỹ, Thiếu tá Earl H. Ellis, viết kế hoạch cho một cuộc chiến tương lai với Nhật Bản: “Kế hoạch Tác chiến 712: Hoạt động căn cứ tiền phương tại Micronesia”.

Ellis cho rằng Hoa Kỳ sẽ cần chiếm các căn cứ đảo trên khắp Thái Bình Dương, lần lượt từng đảo, để hỗ trợ hải quân tiến về Nhật Bản, vì khoảng cách quá lớn để hạm đội hoạt động mà không có căn cứ tiền phương cho nhiên liệu, sửa chữa và yểm trợ trên không.
Ellis qua đời năm 1923, nhưng ý tưởng của ông được nghiên cứu tại các trường Thủy quân Lục chiến và định hình học thuyết đổ bộ mà lực lượng này phát triển trong thập niên 1930.
Khi Nhật Bản tấn công Trân Châu Cảng tháng 12 năm 1941, Hoa Kỳ đối mặt với bài toán chiến lược: Nhật Bản nắm một vành đai phòng thủ rộng lớn trải từ quần đảo Aleut tới New Guinea, và hạm đội Mỹ quá yếu để tấn công khắp nơi cùng lúc.
Kế hoạch chiến tranh Đồng minh, Rainbow 5, kêu gọi đánh bại Đức trước và cầm cự tại Thái Bình Dương — nhưng sau Trận Midway tháng 6 năm 1942, nơi Nhật Bản mất bốn tàu sân bay hạm đội, Hoa Kỳ có thể chuyển sang tấn công. Câu hỏi là tấn công như thế nào.
Tấn công trực tiếp vào mọi đảo do Nhật chiếm giữ sẽ chậm và tốn kém. Thay vào đó, các nhà hoạch định Mỹ áp dụng cách tiếp cận mà Ellis đã phác thảo: chiếm những đảo cần thiết làm căn cứ, và để phần còn lại bị cô lập.
Chiến dịch hình thành hai mũi tiến song song. Tại Tây Nam Thái Bình Dương, MacArthur sẽ di chuyển dọc bờ biển phía bắc New Guinea hướng tới Philippines, cô lập căn cứ lớn của Nhật tại Rabaul trên đảo New Britain. Tại Trung Thái Bình Dương, Nimitz sẽ tiến về phía tây qua quần đảo Gilbert, Marshall và Mariana hướng tới chính Nhật Bản. Hai mũi được phối hợp dưới sự chỉ đạo chung của Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, và hội tụ năm 1944–45 tại Philippines, Iwo Jima và Okinawa.
Cách thức hoạt động
Island hopping tuân theo một chu trình lặp lại. Đầu tiên, tình báo và trinh sát xác định mục tiêu tiếp theo: một đảo có vị trí sân bay hoặc cảng có thể sử dụng, phòng thủ đủ yếu để chiếm, và có vị trí hỗ trợ bước tiếp theo.

Máy bay tàu sân bay và tàu ngầm trinh sát phòng thủ; chuyên gia giải mã và ảnh chụp trên không cung cấp chi tiết. Sau đó là pháo kích chuẩn bị: thiết giáp hạm, tuần dương hạm và máy bay tàu sân bay nã pháo vào phòng thủ của đảo trong nhiều ngày, đôi khi nhiều tuần.

Cuộc đổ bộ là tấn công đổ bộ, với Thủy quân Lục chiến hoặc Lục quân lên bờ bằng xuồng đổ bộ dưới hỏa lực hải quân và yểm trợ trên không. Khi đã lên bờ, quân tấn công chiếm sân bay — thường là mục tiêu đầu tiên — và công binh, các tiểu đoàn xây dựng của Hải quân (Seabees), xây dựng nó thành căn cứ hoạt động.
Máy bay chiến đấu và ném bom sau đó chuyển tới, và hòn đảo trở thành bàn đạp cho bước nhảy tiếp theo.
Yếu tố then chốt là vòng qua. Khi các nhà hoạch định đánh giá một đảo do Nhật giữ quá mạnh để tấn công với cái giá chấp nhận được, hoặc không cần thiết làm căn cứ, họ bỏ qua nó. Đồn trú của nó vẫn ở nguyên vị trí, nhưng với không quân và hải quân Đồng minh bao quanh, nó không nhận được tiếp tế hay quân tăng viện, và không thể đe dọa bước tiến của Đồng minh.
Cụm từ thời đó là những đồn trú như vậy bị bỏ lại để “héo khô trên cành”. Ví dụ lớn nhất là Rabaul: căn cứ với hàng chục nghìn quân Nhật không bao giờ bị xâm lược, nhưng bị vô hiệu hóa bằng không kích và cô lập.
Tương tự, căn cứ hải quân lớn tại Truk thuộc quần đảo Caroline bị máy bay tàu sân bay tấn công tháng 2 năm 1944 rồi bị vòng qua.
Nó cũng phụ thuộc vào tình báo. Trước mỗi cuộc đổ bộ, ảnh chụp trên không vẽ chi tiết bãi biển, rạn san hô và phòng thủ; tàu ngầm theo dõi lối tiếp cận; và các chuyên gia giải mã, vốn đang đọc thông điệp hải quân Nhật, thường biết Nhật Bản dự kiến cuộc tấn công ở đâu và đồn trú mạnh ra sao.
Tại Kwajalein, tình báo này cho phép Nimitz đánh thẳng vào trung tâm quần đảo Marshall, vòng qua các đảo san hô vòng ngoài mà Nhật Bản đã chuẩn bị phòng thủ. Nơi tình báo thất bại — như tại Tarawa, nơi thủy triều bị đánh giá sai — cái giá phải trả ngay trên bãi biển.
Khoảng cách vẫn rất lớn — bước nhảy từ Tarawa tới Kwajalein khoảng 700 dặm, và từ Mariana tới Iwo Jima khoảng 650 dặm — nhưng mỗi sân bay đã chiếm lại rút ngắn bước tiếp theo.
Hệ thống phụ thuộc vào hậu cần quy mô khổng lồ. Mỗi bước nhảy cần tàu chở quân, nhiên liệu, đạn dược và vật liệu xây dựng qua hàng nghìn dặm đại dương, và đoàn tàu hậu cần — tàu chở dầu, tàu sửa chữa và tàu tiếp tế — phát triển thành một căn cứ di động theo đúng nghĩa. Nó cũng phụ thuộc vào không quân: máy bay trên đất liền từ mỗi đảo đã chiếm mở rộng tầm hoạt động của chiến dịch tiếp theo, khiến bước tiến tăng tốc dần.
Ví dụ lịch sử
Bước đầu tiên là Guadalcanal, thuộc quần đảo Solomon. Ngày 7 tháng 8 năm 1942, Sư đoàn Thủy quân Lục chiến 1 đổ bộ lên Guadalcanal và đảo Tulagi gần đó, chiếm một sân bay mà Nhật Bản đang xây dựng — sân bay Henderson — gần như không gặp kháng cự.

Tiếp theo là sáu tháng giao chiến trên bộ, trên biển và trên không, khi Nhật Bản nhiều lần cố giành lại đảo và Hoa Kỳ cố giữ nó. Đến đầu tháng 2 năm 1943, 13.000 lính Nhật cuối cùng được sơ tán bằng đường biển. Trong số 36.000 quân Nhật chiến đấu trên đảo, khoảng 14.000 bị giết và khoảng 9.000 chết vì bệnh tật.

Tổn thất của Mỹ khoảng 1.600 người chết và 4.300 người bị thương, dù hàng nghìn người khác mất khả năng chiến đấu vì sốt rét. Guadalcanal không phải là chiến dịch island hopping điển hình — nó là một chiến dịch dài và gian khổ — nhưng nó chứng minh Hoa Kỳ có thể chiếm và giữ một đảo trước sự kháng cự quyết liệt, và mang lại cho Đồng minh sân bay để bắt đầu bước tiến lên quần đảo Solomon.

Cuộc hành quân Trung Thái Bình Dương bắt đầu tại đảo san hô Tarawa thuộc quần đảo Gilbert tháng 11 năm 1943. Tarawa nhỏ — đảo chính, Betio, dài khoảng hai dặm — nhưng được phòng thủ mạnh bởi khoảng 4.800 quân Nhật trong lô cốt bê tông, với pháo và súng máy bao phủ các bãi đổ bộ duy nhất.

Cuộc đổ bộ ngày 20 tháng 11 năm 1943 gặp khó khăn ngay lập tức: thủy triều thấp, xuồng đổ bộ mắc cạn trên rạn san hô, và Thủy quân Lục chiến phải lội hàng trăm mét dưới làn đạn.

Hòn đảo được chiếm trong ba ngày, nhưng với cái giá gây chấn động công chúng Mỹ: khoảng 1.000 Thủy quân Lục chiến chết và hơn 2.000 bị thương, trong khi gần như toàn bộ đồn trú Nhật bị giết — chỉ 17 tù binh bị bắt, theo báo cáo thương vong của Lục quân Mỹ.

Tarawa mang lại những bài học đắt giá: cần xuồng đổ bộ tốt hơn, pháo kích lâu hơn, và thông tin thủy triều chính xác hơn. Những bài học đó được áp dụng trong mọi cuộc đổ bộ sau đó, và đã cứu sống nhiều người về sau trong chiến tranh.
Cuộc tấn công đảo san hô Kwajalein thuộc quần đảo Marshall (31 tháng 1 – 3 tháng 2 năm 1944) cho thấy người Mỹ đã học được nhiều như thế nào kể từ Tarawa. Lần này pháo kích dài hơn và nặng hơn, xuồng đổ bộ tốt hơn, và quân đổ bộ với yểm trợ hỏa lực hải quân và không quân tầm gần.
Các đảo chính, Kwajalein và Roi-Namur, được chiếm trong bốn ngày. Chưa tới 400 người Mỹ thiệt mạng và khoảng 1.600 người bị thương, theo hồ sơ Mỹ, trong khi khoảng 7.800 quân Nhật phòng thủ bị giết. Tốc độ của chiến dịch khiến Nhật Bản bất ngờ, vì họ dự kiến một cuộc tấn công vào các đảo san hô vòng ngoài trước: Nimitz, trái với lời khuyên của tham mưu, đã ra lệnh đánh thẳng vào trung tâm nhóm đảo.
Kwajalein còn cho thấy vòng qua trong thực tế — các đảo san hô vòng ngoài của quần đảo Marshall bị suy yếu bằng ném bom và bỏ qua, và đồn trú của chúng không đầu hàng cho đến cuối chiến tranh.
The bypass: Rabaul, Kolombangara and Truk / Vòng qua: Rabaul, Kolombangara và Truk
Các lần vòng qua quan trọng đối với island hopping không kém các cuộc đổ bộ. Tại Solomon, sau khi chiếm New Georgia năm 1943, lực lượng Đồng minh đổ bộ lên Vella Lavella và bỏ qua hoàn toàn Kolombangara, để 10.000 quân Nhật tại đó bị cắt đứt và không thể ảnh hưởng tới cuộc chiến.
Tại Bougainville, đổ bộ ngày 1 tháng 11 năm 1943, Đồng minh xây sân bay và vành đai phòng thủ trong tầm tới Rabaul, và 35.000 quân Nhật trên đảo không thể đánh bật họ. Bản thân Rabaul — căn cứ lớn nhất của Nhật tại Nam Thái Bình Dương — không bao giờ bị xâm lược.
Thay vào đó, sau quyết định vòng qua, máy bay Đồng minh tấn công nó nhiều lần, và đồn trú của nó bị cô lập cho đến cuối chiến tranh. Tại Trung Thái Bình Dương, căn cứ hải quân lớn tại Truk bị máy bay tàu sân bay tấn công tháng 2 năm 1944, trong một cuộc tấn công thả nhiều chất nổ hơn nhiều so với lượng Nhật Bản thả xuống Trân Châu Cảng, rồi bị vòng qua.
Những quyết định này đã cứu sống những người mà các cuộc tấn công trực tiếp sẽ cướp đi, và chúng cho thấy logic trung tâm của island hopping: một cứ điểm không thể tiếp tế là một cứ điểm không còn quan trọng.
Saipan and the Marianas, 1944 / Saipan và quần đảo Mariana, 1944
Việc chiếm Saipan tháng 6–7 năm 1944 là bước quan trọng nhất của mũi Trung Thái Bình Dương. Saipan, Tinian và Guam thuộc quần đảo Mariana là những mục tiêu đầu tiên đưa máy bay ném bom hạng nặng của Mỹ vào tầm tới chính Nhật Bản: từ các sân bay trên Saipan và Tinian, máy bay ném bom B-29 có thể tới Tokyo.
Cuộc đổ bộ ngày 15 tháng 6 năm 1944 vấp phải khoảng 30.000 quân Nhật phòng thủ, và giao chiến kéo dài hơn ba tuần. Tổn thất của Mỹ khoảng 3.400 người chết và 13.000 người bị thương; khoảng 30.000 quân Nhật phòng thủ bị giết, và nhiều dân thường Nhật trên đảo cũng thiệt mạng.
Mất Saipan gây hậu quả chính trị tức thì tại Tokyo, nơi chính phủ của Thủ tướng Hideki Tojo từ chức tháng 7 năm 1944. Tinian, chiếm được tháng 7–8 năm 1944, sau đó trở thành căn cứ xuất phát của vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki tháng 8 năm 1945 — lời nhắc rằng những đảo chiếm được nhờ island hopping đã định hình kết thúc chiến tranh theo cách mà những người hoạch định không thể lường trước.
Peleliu, bị xâm lược ngày 15 tháng 9 năm 1944, là chiến dịch island hopping bị các sử gia đặt câu hỏi nhiều nhất. Sân bay của đảo được cần để bảo vệ sườn của MacArthur trong cuộc trở lại Philippines, nhưng quân Nhật phòng thủ, khoảng 11.000 người dưới quyền Đại tá Kunio Nakagawa, đã xây phòng thủ trong các rặng san hô và hang động của đảo, và giao chiến kéo dài hơn hai tháng.
Tổn thất của Mỹ khoảng 1.800 người chết và 8.000 người bị thương; gần như toàn bộ quân Nhật phòng thủ bị giết. Sân bay sau đó ít được sử dụng, và chiến dịch thường được nêu như trường hợp một đảo có thể bị vòng qua lại bị tấn công với cái giá cao — nhận định mà một số chỉ huy tham gia cũng chia sẻ.
Iwo Jima and Okinawa, 1945 / Iwo Jima và Okinawa, 1945
Những bước nhảy cuối cùng tốn kém nhất. Iwo Jima, đảo núi lửa nhỏ cách Tokyo khoảng 750 dặm, bị xâm lược ngày 19 tháng 2 năm 1945 trong Chiến dịch Detachment. Các sân bay của nó cần làm căn cứ cho máy bay chiến đấu hộ tống máy bay ném bom tấn công Nhật Bản. Đồn trú Nhật khoảng 21.000 người, dưới quyền Trung tướng Tadamichi Kuribayashi, chiến đấu từ đường hầm và hang động thay vì phòng thủ bãi biển.
Trận đánh kéo dài 36 ngày, đến 26 tháng 3 năm 1945. Tổn thất của Mỹ là 6.821 người chết và 19.217 người bị thương; gần như toàn bộ đồn trú Nhật bị giết, chỉ 216 người bị bắt làm tù binh.
Giá trị chiến lược của hòn đảo đã được tranh luận từ đó: một số sử gia cho rằng các sân bay ít hữu ích hơn kỳ vọng, trong khi những người khác lưu ý rằng đảo đã cung cấp bãi đáp khẩn cấp cho máy bay ném bom bị hư hại.
Okinawa, bị xâm lược ngày 1 tháng 4 năm 1945, là chiến dịch đổ bộ lớn nhất của Chiến tranh Thái Bình Dương và là trận đánh lớn cuối cùng trước khi chiến tranh kết thúc. Hòn đảo được phòng thủ bởi khoảng 100.000 quân Nhật, và giao chiến kéo dài gần ba tháng.
Tổn thất của Mỹ khoảng 12.500 người chết và 36.000 người bị thương; số quân Nhật chết khoảng 110.000, theo các con số thường được trích dẫn, và một số lượng lớn dân thường Okinawa — các ước tính khác nhau, nhưng các con số thường được trích dẫn đặt con số này ở khoảng 100.000 trở lên — cũng thiệt mạng.
Quy mô tổn thất tại Okinawa đã ảnh hưởng tới cuộc tranh luận ở Washington về cách kết thúc chiến tranh, và hòn đảo trở thành căn cứ mà từ đó cuộc xâm lược Nhật Bản theo kế hoạch sẽ được phát động nếu chiến tranh tiếp tục.
Điểm mạnh
Điểm mạnh lớn nhất của island hopping là tiết kiệm lực lượng: nó tập trung nỗ lực vào nơi quan trọng và từ chối giao chiến ở nơi không cần thiết. Bằng cách vòng qua các cứ điểm, nó tránh thương vong nặng nề mà các cuộc tấn công trực tiếp vào những nơi như Rabaul hay Truk sẽ gây ra, và tiết kiệm thời gian — nguồn lực khan hiếm nhất trong một cuộc chiến hai đại dương.
Nó cũng khai thác ưu thế của Mỹ: vượt trội về hải quân và không quân, kỹ năng đổ bộ, và năng lực công nghiệp. Mỗi đảo đã chiếm mở rộng tầm với của không quân trên đất liền, khiến bước tiến tăng tốc: các bước nhảy dài hơn và nhanh hơn khi chiến tranh tiếp diễn, và đến năm 1944 máy bay ném bom Mỹ đã hoạt động từ quần đảo Mariana chống lại chính Nhật Bản.
Các lần vòng qua hiệu quả vì chúng được thực thi bằng sức mạnh trên biển. Tàu ngầm Mỹ, hoạt động khắp Thái Bình Dương, đã đánh chìm hơn một nửa tàu buôn của Nhật Bản trong chiến tranh, theo các con số thường được trích dẫn — bóp nghẹt tuyến tiếp tế mà mọi đồn trú Nhật phụ thuộc vào.
Một đảo bị vòng qua không cần bị tấn công, vì lương thực, nhiên liệu và đạn dược của nó đến bằng đường biển, và biển do Đồng minh kiểm soát. Đến năm 1945, hạm đội buôn của Nhật đã phần lớn bị phá hủy, và các đồn trú trên đảo bị vòng qua sống nhờ nguồn dự trữ địa phương ngày càng cạn.
Island hopping và chiến dịch tàu ngầm do đó là hai nửa của cùng một chiến lược: một bên chiếm những đảo quan trọng, và bên kia đảm bảo những đảo bị bỏ lại không thể quan trọng.
Chiến lược này còn có chiều tâm lý. Mỗi đồn trú bị vòng qua, bị cắt đứt và không thể chiến đấu, cho thấy với quân Nhật ở nơi khác rằng vị trí của họ có thể trở nên vô nghĩa. Và mỗi sân bay đã chiếm đưa chiến tranh tới gần Nhật Bản hơn, gây áp lực lên giới lãnh đạo vốn đã hoạch định một vành đai phòng thủ xa quê nhà.
Điểm yếu và biện pháp đối phó
Island hopping không phải không có điểm yếu. Các đảo bị tấn công phải được chiếm bằng tấn công đổ bộ trực diện vào phòng thủ đã chuẩn bị, và cái giá có thể rất nặng — Tarawa và Iwo Jima là ví dụ rõ ràng nhất.

Chiến lược này cũng phụ thuộc vào việc Nhật Bản giữ thế bị động: nó hiệu quả vì các đồn trú Nhật trên đảo bị vòng qua không thể đột phá, và vì hải quân Nhật, sau Midway, không thể thách thức quyền kiểm soát biển của Mỹ.
Nếu Nhật Bản có thể tăng viện cho các đồn trú bị vòng qua hoặc cắt tuyến tiếp tế của Đồng minh, các lần vòng qua sẽ trở thành gánh nặng.
Các biện pháp đối phó của Nhật là khiến các đảo bị tấn công tốn kém nhất có thể. Khi chiến tranh tiếp diễn, các chỉ huy Nhật chuyển từ phòng thủ bãi biển sang phòng thủ chiều sâu — từ đường hầm, hang động và sườn dốc ngược — để pháo kích kém hiệu quả hơn và giao chiến kéo dài hơn.
Tại Iwo Jima, phòng thủ chiều sâu của Kuribayashi là ví dụ phát triển nhất: nó biến một đảo nhỏ thành trận đánh 36 ngày. Các chỉ huy Nhật còn dùng không kích, bao gồm tấn công kamikaze từ cuối năm 1944, chống lại hạm đội xâm lược, mạnh nhất tại Okinawa.
Những biện pháp này làm tăng cái giá của mỗi bước nhảy, nhưng không ngăn được bước tiến: ưu thế vật chất của Mỹ quá lớn, và mỗi đảo, một khi đã chiếm, đều phục vụ bước tiếp theo bất kể nó tốn kém ra sao.
Sự phát triển qua các thời kỳ
Island hopping phát triển đáng kể trong chiến tranh. Các chiến dịch đầu — Guadalcanal, New Georgia — được ứng biến, với xuồng đổ bộ hạn chế, tình báo kém và chiến dịch trên bộ dài, tốn kém. Đến năm 1944, hệ thống đã trở thành một cỗ máy tinh vi: lực lượng đổ bộ chuyên biệt, đội phá hủy dưới nước để dọn chướng ngại vật bãi biển, yểm trợ trên không phối hợp chặt chẽ với cuộc đổ bộ, và đơn vị xây dựng Seabee có thể xây sân bay hoạt động trong vài ngày sau khi đổ bộ.
Quy mô các bước nhảy cũng tăng: từ đổ bộ cấp tiểu đoàn và sư đoàn năm 1942–43 tới chiến dịch cấp quân đoàn tại Saipan, Iwo Jima và Okinawa, được hàng trăm tàu hỗ trợ.
Bản thân xuồng đổ bộ cũng là một phần của quá trình phát triển. LCVP, chiếc “xuồng Higgins” nhỏ chở quân từ tàu vào bờ, là phương tiện chủ lực của mọi cuộc đổ bộ, nhưng nó không thể vượt rạn san hô khi thủy triều thấp — vấn đề khiến nhiều người thiệt mạng tại Tarawa.
Câu trả lời là LVT, phương tiện lội nước bánh xích gọi là “amtrac”, có thể bò qua rạn san hô và vùng nước nông chở quân bên trong. Lần đầu dùng số lượng lớn tại Tarawa, nơi LVT chở các đợt đầu tiên vào bờ qua rạn san hô, amtrac trở thành trang bị tiêu chuẩn cho mọi cuộc đổ bộ sau đó, và các thế hệ sau của nó vẫn phục vụ trong Thủy quân Lục chiến ngày nay.
Island hopping phát triển đáng kể trong chiến tranh. Các chiến dịch đầu — Guadalcanal, New Georgia — được ứng biến, với xuồng đổ bộ hạn chế, tình báo kém và chiến dịch trên bộ dài, tốn kém. Đến năm 1944, hệ thống đã trở thành một cỗ máy tinh vi: lực lượng đổ bộ chuyên biệt, đội phá hủy dưới nước để dọn chướng ngại vật bãi biển, yểm trợ trên không phối hợp chặt chẽ với cuộc đổ bộ, và đơn vị xây dựng Seabee có thể xây sân bay hoạt động trong vài ngày sau khi đổ bộ.
Quy mô các bước nhảy cũng tăng: từ đổ bộ cấp tiểu đoàn và sư đoàn năm 1942–43 tới chiến dịch cấp quân đoàn tại Saipan, Iwo Jima và Okinawa, được hàng trăm tàu hỗ trợ.
Chiến lược cũng thay đổi về mục đích. Lúc đầu, mục tiêu là bảo vệ tuyến đường biển và loại bỏ mối đe dọa với Australia. Sau đó nó trở thành con đường tới Nhật Bản: quần đảo Mariana, chiếm được giữa năm 1944, đưa máy bay ném bom B-29 vào tầm tới các đảo chính của Nhật, và chiến dịch ném bom sau đó là sản phẩm trực tiếp của island hopping.
Cuối cùng, Iwo Jima và Okinawa là bàn đạp cho cuộc xâm lược Nhật Bản theo kế hoạch — cuộc xâm lược không cần thiết, vì chiến tranh kết thúc tháng 8 năm 1945 sau vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki cùng việc Liên Xô tham chiến chống Nhật Bản.
Di sản và ứng dụng hiện đại
Di sản của island hopping là học thuyết chiến tranh đổ bộ hiện đại. Các kỹ thuật phát triển tại Thái Bình Dương — xuồng đổ bộ, hỏa lực hải quân yểm trợ, phối hợp không quân–mặt đất, xây sân bay nhanh — trở thành nền tảng của lực lượng đổ bộ sau chiến tranh, và được dùng tại Triều Tiên ở Inchon (1950), cùng các chiến dịch sau này của Hoa Kỳ và đồng minh. Thủy quân Lục chiến, vốn xây dựng bản sắc quanh tấn công đổ bộ, giữ island hopping là phần trung tâm của học thuyết qua Chiến tranh Lạnh và sau đó.

Ý tưởng chiến lược — vòng qua cứ điểm để đánh vào điều quan trọng — cũng tồn tại sau Chiến tranh Thái Bình Dương. Nó xuất hiện trong các khái niệm hiện đại về chiến tranh cơ động, trong đó chỉ huy được dạy tránh điểm mạnh của địch và tấn công điểm yếu, và trong ngôn ngữ kinh doanh và thể thao, nơi “nhảy cóc” mô tả việc bỏ qua các giai đoạn trung gian. Bản thân chiến dịch Thái Bình Dương vẫn là minh chứng lớn nhất của ý tưởng này trong thực tiễn: một cuộc chiến thắng, một phần, nhờ chọn những trận đánh không nên đánh.
Đánh giá của giới sử học
Các sử gia nhìn chung coi island hopping là một trong những chiến lược hiệu quả nhất của Thế chiến II, nhưng họ tranh luận về chi tiết. Câu hỏi chính là cân bằng giữa hai mũi: một số sử gia cho rằng bước tiến Tây Nam Thái Bình Dương của MacArthur, với trọng tâm trở lại Philippines, đã tiêu tốn nguồn lực có thể dùng hiệu quả hơn cho mũi Trung Thái Bình Dương của Nimitz, vốn dẫn thẳng tới Nhật Bản.
Những người khác cho rằng hai mũi bổ sung cho nhau, buộc Nhật Bản phải chia lực lượng và ngăn họ tập trung chống lại một mũi. Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, cơ quan quản lý căng thẳng giữa hai tư lệnh suốt chiến tranh, nhìn chung được ghi nhận đã giữ hai mũi tiến phối hợp với nhau.
Cuộc tranh luận thứ hai liên quan tới cái giá của các đảo bị tấn công. Tarawa, Peleliu và Iwo Jima đều bị đặt câu hỏi: liệu những đảo này có xứng đáng với sinh mạng đã mất, hay có thể bị vòng qua như Rabaul?
Trong trường hợp Peleliu (tháng 9–11 năm 1944), nơi tổn thất của Mỹ khoảng 1.800 người chết và 8.000 người bị thương để đổi lấy một sân bay sau đó ít được sử dụng, nhiều sử gia kết luận chiến dịch này là không cần thiết — quan điểm mà một số chỉ huy tham gia cũng chia sẻ.
Trong trường hợp Iwo Jima, tranh luận vẫn tiếp diễn: giá trị của các sân bay làm căn cứ máy bay chiến đấu còn gây tranh cãi, dù việc đảo được dùng làm bãi đáp khẩn cấp cho máy bay ném bom được ghi chép đầy đủ.
Những tranh luận này không thách thức chiến lược tổng thể, nhưng cho thấy việc phán đoán nên chiếm đảo nào và vòng qua đảo nào là khó khăn, và đôi khi được đưa ra với thông tin chưa đầy đủ.
Bài viết liên quan
Câu hỏi thường gặp
Island hopping là gì?*
Island hopping là chiến lược của Đồng minh trong Chiến tranh Thái Bình Dương, chiếm các đảo được chọn lần lượt, vòng qua những đảo phòng thủ mạnh, và dùng mỗi đảo đã chiếm làm căn cứ cho bước tiến tiếp theo hướng tới Nhật Bản.
Ai lãnh đạo chiến dịch island hopping?*
Đô đốc Chester W. Nimitz lãnh đạo mũi Trung Thái Bình Dương, và Tướng Douglas MacArthur lãnh đạo mũi Tây Nam Thái Bình Dương. Hai mũi được phối hợp bởi Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân.
Những đảo nào bị vòng qua?*
Các cứ điểm lớn nhất bị vòng qua là Rabaul trên đảo New Britain, Truk thuộc quần đảo Caroline, và Kolombangara thuộc quần đảo Solomon. Đồn trú của chúng bị cô lập và mất tiếp tế cho đến cuối chiến tranh.
Vì sao Tarawa tốn kém như vậy?*
Phòng thủ của Tarawa rất mạnh, thủy triều thấp vào ngày đổ bộ khiến xuồng đổ bộ mắc cạn trên rạn san hô, và Thủy quân Lục chiến phải lội vào bờ dưới làn đạn. Khoảng 1.000 Thủy quân Lục chiến chết và hơn 2.000 bị thương; gần như toàn bộ đồn trú Nhật khoảng 4.800 người bị giết.
Island hopping đã kết thúc chiến tranh nhanh hơn như thế nào?*
Bằng cách tránh tấn công mọi đảo do Nhật chiếm, nó tiết kiệm thời gian và sinh mạng, cô lập các đồn trú lớn, và đưa máy bay ném bom Mỹ vào tầm tới Nhật Bản từ quần đảo Mariana giữa năm 1944.
Island hopping có được dùng sau Thế chiến II không?*
Có. Các kỹ thuật đổ bộ của nó được dùng tại Inchon trong Chiến tranh Triều Tiên (1950) và vẫn là nền tảng của học thuyết đổ bộ hiện đại; ý tưởng chiến lược vòng qua cứ điểm là phần tiêu chuẩn của chiến tranh cơ động.
Nguồn
- Wikipedia, “Island hopping” — definition, origins, and the two-pronged campaign.
- National WWII Museum (nationalww2museum.org), “Battle of Iwo Jima” — dates, forces and casualties (6,821 Americans killed, 19,217 wounded; 216 Japanese prisoners).
- Encyclopedia.com, “The War Against Japan” — Guadalcanal casualties (1,600 Americans killed, 4,300 wounded; 14,000 Japanese killed, 9,000 dead of disease), Tarawa, and the bypass of Kolombangara.
- U.S. History (u-s-history.com), “Island Hopping” — MacArthur’s and Nimitz’s advances, Operation Cartwheel, and the Rabaul bypass.
- Defense Media Network, “Across the Pacific: Battle of Iwo Jima” — Ellis’s Operations Plan 712, the bypass strategy, and the “wither on the vine” concept.
- Encyclopaedia Britannica, “Battle of Okinawa” and “Battle of Iwo Jima” — casualty figures and campaign assessments.