Xe bọc thép Panhard 178
1. Mở đầu
Xe bọc thép Panhard 178 là xe bọc thép tiêu chuẩn của Pháp cuối thập niên 1930, và là một trong những xe trinh sát tốt nhất của Thế chiến II. Do công ty Panhard chế tạo, xe bọc thép Panhard 178 — tên chính thức là Automitrailleuse de Découverte AMD 35 — là xe bọc thép tám bánh với pháo 25 mm trong tháp pháo, tốc độ tối đa khoảng 72 km/giờ trên đường, và tầm hoạt động khoảng 300 km.
Hơn 700 chiếc được đóng trước và trong chiến tranh, và chúng trang bị cho các đơn vị trinh sát của kỵ binh và sư đoàn cơ giới Pháp. Trong Trận Pháp tháng 5–6 năm 1940, xe bọc thép Panhard 178 là một trong số ít xe bọc thép Pháp có thể chạy nhanh hơn và chiến đấu tốt hơn xe tăng Đức nó gặp: pháo 25 mm của nó có thể xuyên giáp Panzer I và Panzer II, và tốc độ cho phép nó thoát khỏi Panzer III và Panzer IV.
Sau khi Pháp thất thủ, xe bọc thép Panhard 178 phục vụ với người Đức, với Pháp Tự do, và với lực lượng Vichy, và sau chiến tranh nó được cải tạo thành Panhard 178B và phục vụ trong Quân đội Pháp và quân đội các thuộc địa cũ của Pháp tới thập niên 1960.
Câu chuyện của xe bọc thép Panhard 178 là câu chuyện về trinh sát bọc thép Pháp thập niên 1930: câu chuyện về phương tiện được thiết kế tốt, đóng tốt và vũ khí tốt cho vai trò của nó, và bị thất bại không phải bởi lỗi của chính nó mà bởi sự sụp đổ của quân đội nó phục vụ.
Xe bọc thép Panhard 178 là xe trinh sát, và xe trinh sát không tự thắng chiến tranh — nhưng chúng có thể làm thua chiến tranh, nếu không tìm được địch, và xe bọc thép Panhard 178 đã không thất bại. Năm 1940, kíp lái của nó đã tìm thấy quân Đức, báo cáo chúng, và chiến đấu với chúng, và danh tiếng của xe được tạo dựng trong vài tuần của Trận Pháp.
2. Thông tin chính
| Xe | Panhard 178 (AMD 35), xe bọc thép Pháp |
| Được đóng | 1937–1940; hơn 700 chiếc (các nguồn đưa ra 700–730) |
| Nhà sản xuất | Panhard et Levassor, Pháp |
| Trọng lượng | Khoảng 8,2 tấn |
| Kíp lái | 4 người (trưởng xe/xạ thủ, nạp đạn, lái xe, lái xe phía sau) |
| Vũ khí chính | Pháo 25 mm SA 35; 1 súng máy Reibel 7,5 mm |
| Giáp | 7–20 mm |
| Động cơ | Động cơ xăng Panhard ISK 4 xi-lanh, khoảng 105 mã lực |
| Tốc độ | Khoảng 72 km/h trên đường |
| Tầm hoạt động | Khoảng 300 km trên đường |
| Phục vụ | Trận Pháp 1940; phục vụ Đức, Pháp Tự do và Vichy; sau chiến tranh là Panhard 178B |
3. Thiết kế và phát triển
Yêu cầu của kỵ binh Pháp
Đầu thập niên 1930, kỵ binh Pháp cần xe bọc thép mới để trinh sát — phương tiện có thể hoạt động xa phía trước lực lượng chính, tìm địch, báo cáo qua radio, và chiến đấu thoát khỏi rắc rối nếu bị phát hiện.
Xe bọc thép Pháp hiện có đã cũ, chậm và vũ khí nhẹ, và không sánh được với xe trinh sát nhanh, vũ khí mạnh mà Đức đang phát triển. Năm 1933, Quân đội Pháp đưa ra yêu cầu về Automitrailleuse de Découverte — xe bọc thép khám phá — với pháo 25 mm, radio, tốc độ tối đa 70 km/h, và tầm hoạt động 300 km.
Panhard, một trong những hãng xe lâu đời nhất Pháp, thắng cuộc thi với thiết kế cấp tiến so với thời đó: xe tám bánh, dẫn động bốn bánh sau, thân xe thấp, thuôn gọn, và tháp pháo lắp pháo 25 mm.

Tám bánh và lái xe phía sau
Đặc điểm nổi bật nhất của xe bọc thép Panhard 178 là tám bánh: bốn trục, với hai trục sau dẫn động, và hai trục trước lái. Bố trí tám bánh mang lại khả năng việt dã xuất sắc cho xe bánh lốp, và cho phép Panhard vượt hào và chướng ngại vật vốn sẽ chặn xe bọc thép bốn bánh.
Xe còn có lái xe thứ hai, ngồi phía sau, quay mặt về phía sau, có thể lái xe lùi với tốc độ tối đa — tính năng vô giá cho xe trinh sát, vốn thường cần cắt đứt tiếp xúc và rút lui nhanh chóng.
Lái xe và lái xe phía sau ngồi trong thân xe, trưởng xe và nạp đạn ngồi trong tháp pháo, và xe mang radio — ER 29 hoặc ER 26 — cho phép nó báo cáo phát hiện về sở chỉ huy. Panhard 178, theo tiêu chuẩn thập niên 1930, là xe trinh sát tinh vi và được suy nghĩ kỹ lưỡng.
Sản xuất
Xe bọc thép Panhard 178 được đặt hàng năm 1935, và sản xuất bắt đầu năm 1937 tại nhà máy Panhard ở Paris. Hơn 700 chiếc được đóng trước khi Pháp thất thủ tháng 6 năm 1940, và sản xuất tiếp tục dưới sự chiếm đóng của Đức, với người Đức đặt thêm xe cho riêng mình.
Xe bọc thép Panhard 178 được đóng thành hai phiên bản chính: phiên bản đầu, với tháp pháo APX 3, và phiên bản sau, với tháp pháo APX 3B, có hình dáng hơi khác và bệ pháo tốt hơn. Đợt sản xuất lớn theo tiêu chuẩn Pháp, và Panhard 178 là xe bọc thép Pháp đông đảo nhất trong chiến tranh — thước đo tầm quan trọng mà Quân đội Pháp dành cho trinh sát, và mức độ thiết kế Panhard đáp ứng yêu cầu.
4. Vũ khí và bảo vệ
Pháo 25 mm
Vũ khí chính của xe bọc thép Panhard 178 là pháo 25 mm SA 35, vũ khí bắt nguồn từ pháo chống tăng 25 mm của Pháp, Hotchkiss 25 mm, một trong những pháo chống tăng hạng nhẹ tốt nhất thập niên 1930.
SA 35 bắn đạn xuyên giáp 25 mm với sơ tốc khoảng 900 m/giây, có thể xuyên khoảng 40 mm giáp ở cự ly 500 m — đủ đánh bại Panzer I và Panzer II, và đe dọa Panzer III và Panzer IV từ bên hông.
Pháo được lắp trong tháp pháo, cùng súng máy Reibel 7,5 mm đồng trục, và do trưởng xe ngắm bắn, người cũng là xạ thủ — bố trí phổ biến trên xe bọc thép Pháp thời đó, và làm chậm tốc độ bắn cùng khả năng phát hiện mục tiêu của xe.
Pháo 25 mm là điểm mạnh lớn nhất của xe bọc thép Panhard 178, và là lý do xe có thể chiến đấu với xe tăng Đức nó gặp năm 1940.

Giáp và kíp lái bốn người
Giáp Panhard 178 dày 7–20 mm, với giáp dày nhất ở phía trước tháp pháo và phía trước thân xe. Đó là đủ chặn đạn súng trường, đạn súng máy và mảnh đạn pháo, nhưng không đủ chặn pháo chống tăng hay pháo xe tăng ở cự ly chiến đấu thông thường.
Bảo vệ của xe là tốc độ và hình dáng thấp, không phải giáp, và kíp lái của nó hiểu điều đó: xe bọc thép Panhard 178 là xe trinh sát, và nhiệm vụ của nó là tìm địch và báo cáo, không phải chiến đấu trận địa.
Kíp lái bốn người — trưởng xe/xạ thủ, nạp đạn, lái xe và lái xe phía sau — là kíp lái tốt cho xe trinh sát: lái xe phía sau là xa xỉ phẩm mà không xe bọc thép nào cùng thời có, và là tính năng mà kíp lái của xe đánh giá cao.
Radio, mang trong tháp pháo, là thiết bị quan trọng nhất của xe, và kíp lái xe bọc thép Panhard 178 được huấn luyện sử dụng nó tốt.
Tính cơ động
Tính cơ động của xe bọc thép Panhard 178 là tài sản lớn nhất của nó. Tốc độ tối đa khoảng 72 km/h trên đường nhanh hơn mọi xe tăng Đức, và bố trí tám bánh mang lại khả năng việt dã tốt cho xe bánh lốp.
Tầm hoạt động khoảng 300 km cho phép nó hoạt động xa phía trước lực lượng chính, và mức tiêu thụ nhiên liệu thấp — động cơ Panhard tiết kiệm so với công suất — nghĩa là nó có thể ở ngoài nhiều ngày.
Tính cơ động của xe bọc thép Panhard 178 là lý do nó sống sót năm 1940 khi nhiều xe tăng Pháp không sống sót: nó có thể chạy nhanh hơn quân Đức, thoát khỏi bẫy, và báo cáo về. Tính cơ động của xe cũng là lý do người Đức đánh giá cao nó sau khi Pháp thất thủ, và dùng nó trong các đơn vị trinh sát của mình.
5. Trận Pháp
Trinh sát ở Ardennes
Tháng 5 năm 1940, xe bọc thép Panhard 178 thuộc các đơn vị trinh sát của sư đoàn kỵ binh Pháp và sư đoàn cơ giới hạng nhẹ, và chúng thuộc số xe Pháp đầu tiên gặp quân Đức. Ở Ardennes, Panhard 178 của Sư đoàn Cơ giới hạng nhẹ 1 chạm trán các sư đoàn thiết giáp Đức tiến qua rừng, và chúng báo cáo đà tiến của Đức — báo cáo không được hành động, vì bộ chỉ huy tối cao Pháp không tin Đức có thể tiến qua Ardennes với lực lượng lớn.
Xe bọc thép Panhard 178 chiến đấu cầm chân, dùng tốc độ để thoát khỏi xe tăng Đức và pháo 25 mm để tiêu diệt xe trinh sát Đức cùng xe tăng Panzer I và Panzer II dẫn đầu đà tiến. Kíp lái của xe chiến đấu tốt, nhưng chúng đang chiến đấu trận đánh đã thua ở cấp chiến lược.

Cuộc rút lui chiến đấu
Khi đà tiến của Đức tiếp tục, xe bọc thép Panhard 178 chiến đấu trong cuộc rút lui tới Somme, tới Seine, và tới Loire. Tốc độ và tầm hoạt động của xe khiến chúng lý tưởng cho cuộc rút lui chiến đấu: chúng có thể yểm trợ rút lui, cầm chân quân Đức tại các điểm vượt sông, và thoát khi vị trí không thể giữ được.
Một trong những hành động Panhard 178 nổi tiếng nhất của chiến dịch là phòng thủ cầu tại Hannut, nơi Panhard 178 của Sư đoàn Cơ giới hạng nhẹ 1 chiến đấu với xe tăng Đức và tiêu diệt vài chiếc trước khi rút lui. Một hành động khác là tại Abbeville, nơi Panhard 178 yểm trợ cuộc phản công của Anh.
Xe bọc thép Panhard 178 thuộc số xe bọc thép Pháp cuối cùng vẫn chiến đấu khi đình chiến được ký ngày 22 tháng 6 năm 1940, và kíp lái của chúng đã gây dựng danh tiếng là lính trinh sát giỏi nhất Quân đội Pháp.
6. Phục vụ với Đức và Pháp Tự do
Panzerspähwagen P204 (f)
Sau khi Pháp thất thủ, Đức bắt được số lượng lớn Panhard 178 — hơn 200 chiếc, theo hầu hết ước tính — và đưa chúng vào phục vụ với tên Panzerspähwagen P204 (f), chữ (f) chỉ xe Pháp trong biên chế Đức. Đức dùng Panhard 178 trong các đơn vị trinh sát ở Mặt trận phía Đông, ở Pháp, và ở Balkan, nơi tốc độ và pháo 25 mm của nó được đánh giá cao. Đức còn tiếp tục sản xuất Panhard 178 tại nhà máy Panhard ở Paris, đặt thêm xe cho riêng mình.
Panhard 178 trong biên chế Đức là thước đo chất lượng của xe: người Đức, vốn có xe trinh sát xuất sắc của riêng mình là Sd.Kfz. 232 và Sd.Kfz. 234, vẫn thấy Panhard đáng dùng, và dùng nó tới cuối chiến tranh.

Phục vụ Pháp Tự do và Vichy
Panhard 178 còn phục vụ với lực lượng Pháp Tự do, vốn dùng chúng ở Bắc Phi và trong giải phóng Pháp, và với lực lượng Vichy, vốn dùng chúng ở Bắc Phi và Syria. Hành động Panhard 178 nổi tiếng nhất của Pháp Tự do là trong chiến tranh sa mạc, nơi xe của Sư đoàn Pháp Tự do 1 phục vụ làm xe trinh sát trong các chiến dịch ở Libya và Tunisia.
Sau chiến tranh, Panhard 178 được cải tạo thành Panhard 178B, với tháp pháo mới lắp pháo 47 mm, và phục vụ trong Quân đội Pháp ở Đông Dương và Algeria, và trong quân đội các thuộc địa cũ của Pháp ở châu Phi.
Panhard 178B là phiên bản cuối cùng của thiết kế, và phục vụ tới thập niên 1960 — đời sống phục vụ gần ba mươi năm cho phương tiện thiết kế năm 1933.
7. Panhard 178B và phục vụ sau chiến tranh
Pháo 47 mm
Sau chiến tranh, Quân đội Pháp cần xe bọc thép cho các cuộc chiến thuộc địa, và Panhard 178 là phương tiện nó có. Panhard 178B là bản cải tạo của xe thời chiến, với tháp pháo mới — tháp pháo FL-1, thiết kế bởi Fives-Lille — lắp pháo 47 mm SA 35, vũ khí mạnh hơn pháo 25 mm và phù hợp hơn với chiến tranh thuộc địa, nơi địch là bộ binh và xe hạng nhẹ thay vì xe tăng.
Panhard 178B còn nhận động cơ mạnh hơn và thiết bị radio cải tiến. Khoảng 400 chiếc Panhard 178B được đóng hoặc cải tạo, và chúng phục vụ ở Đông Dương, nơi chúng chiến đấu với Việt Minh, và ở Algeria, nơi chúng chiến đấu với FLN.
Panhard 178B là phiên bản cuối cùng của dòng xe, và bị thay thế thập niên 1960 bởi Panhard AML, xe bọc thép mới thiết kế cho cùng vai trò.

Phục vụ thuộc địa
Phục vụ thuộc địa của Panhard 178B dài và gian khổ. Ở Đông Dương, xe hoạt động trên đường ở đồng bằng sông Hồng, nơi tốc độ và pháo 47 mm của chúng hữu ích chống phục kích của Việt Minh, nhưng nơi bố trí bánh lốp hạn chế khả năng việt dã trên ruộng lúa và rừng rậm. Ở Algeria, xe hoạt động ở sa mạc và núi, nơi tầm hoạt động và độ tin cậy của chúng được đánh giá cao.
Panhard 178B còn được xuất khẩu sang các thuộc địa cũ của Pháp ở châu Phi, nơi nó phục vụ trong quân đội Senegal, Mali, Niger và các nước khác tới thập niên 1970 và 1980. Đời sống phục vụ dài của xe là minh chứng cho tính đúng đắn của thiết kế gốc năm 1933: thiết kế vẫn hữu ích ba mươi năm sau khi được vẽ ra.
8. So sánh với xe bọc thép khác
So với Sd.Kfz. 232 Đức
So với Sd.Kfz. 232 Đức, đối thủ chính của Panhard 178, xe Pháp nhanh hơn trên đường (72 km/h so với khoảng 85 km/h của Sd.Kfz. 232 — xe Đức thực tế nhanh hơn), nhưng vũ khí mạnh hơn, với pháo 25 mm so với pháo 20 mm của Sd.Kfz. 232, và có tầm hoạt động dài hơn. Sd.Kfz.
232 có tám bánh, như Panhard, và có lái xe phía sau, như Panhard — hai xe giống nhau đáng kể, vì chúng được thiết kế cho cùng vai trò và vì nhà thiết kế Đức đã nghiên cứu xe Pháp. Khác biệt nằm ở chi tiết: Sd.Kfz.
232 có radio tốt hơn, tháp pháo tốt hơn, và động cơ đáng tin cậy hơn, trong khi Panhard có pháo tốt hơn và hình dáng thấp hơn. Năm 1940, hai xe gặp nhau ở Pháp, và pháo của Panhard mang lại lợi thế trong chiến đấu — nhưng radio của xe Đức và sự tích hợp của nó vào học thuyết trinh sát Đức mang lại lợi thế cho Đức trong trận trinh sát nói chung.

So với Daimler Anh
So với xe bọc thép Daimler Anh, Panhard 178 lớn hơn, nhanh hơn và vũ khí mạnh hơn, với pháo 25 mm so với pháo 2-pounder (40 mm) của Daimler — pháo của Daimler thực tế mạnh hơn, nhưng xe Panhard nhanh hơn và có tầm hoạt động dài hơn.
Daimler là xe bốn bánh, trong khi Panhard là xe tám bánh, và khả năng việt dã của Panhard tốt hơn. Cả hai xe đều là xe trinh sát xuất sắc, và cả hai đều được dùng sau chiến tranh — Daimler trong Quân đội Anh, Panhard trong Quân đội Pháp — trong nhiều năm.
So sánh cho thấy Panhard 178, theo tiêu chuẩn thời đó, là xe trinh sát hạng nhất, và thất bại thực sự duy nhất của nó là nó phục vụ quân đội sụp đổ trong sáu tuần.
9. Panhard 178 chi tiết
Bố trí xe
Bố trí của xe bọc thép Panhard 178 là mẫu mực của thiết kế gọn gàng. Động cơ ở phía sau, lái xe ngồi phía trước, lái xe phía sau ngồi phía sau, và tháp pháo ở giữa, phía trên khoang chiến đấu. Thân xe làm bằng tấm giáp tán đinh, với phía trước nghiêng và hình dáng thấp, thuôn gọn mang lại cho xe vẻ ngoài đặc biệt, gần như thanh lịch.
Tám bánh xe bố trí thành bốn trục, với hai trục sau dẫn động bởi động cơ qua hộp số thông thường, và hai trục trước lái bởi lái xe. Hệ thống treo của xe bằng lò xo lá, và lốp xe chống đạn — chứa vật liệu tế bào ngăn chúng xẹp khi bị thủng.
Panhard 178 là xe trông nhanh, và nó nhanh, và ngoại hình của nó phản ánh mục đích: xe trinh sát được đóng để di chuyển, quan sát, và báo cáo.
Radio
Radio của xe bọc thép Panhard 178 là thiết bị quan trọng nhất của nó, và là lý do xe tồn tại. Radio — ER 29, tầm khoảng 30 km, hoặc ER 26, tầm ngắn hơn — cho phép xe báo cáo phát hiện về sở chỉ huy, và là liên kết giữa xe trinh sát và quân đội nó phục vụ.
Học thuyết trinh sát của Quân đội Pháp phụ thuộc vào radio: Panhard 178 tìm địch, báo cáo qua radio, và rút lui, và quân đội sẽ hành động theo báo cáo. Năm 1940, học thuyết thất bại không phải vì Panhard không báo cáo, mà vì báo cáo không được hành động — thất bại của chỉ huy, không phải của xe.
Radio của xe bọc thép Panhard 178 là radio tốt so với thời đó, nhưng không tốt bằng radio Đức, và radio của các đơn vị trinh sát Đức được tích hợp tốt hơn vào học thuyết của họ.
10. Đánh giá và di sản
Panhard 178 là một trong những xe bọc thép tốt nhất của Thế chiến II, và được nhớ tới là phương tiện chứng minh xe trinh sát bánh lốp có thể chiến đấu và sống sót trong cuộc chiến do xe tăng thống trị.
Tốc độ, pháo và radio của nó khiến nó trở thành xe trinh sát đáng gờm, và đời sống phục vụ dài của nó — từ năm 1937 tới thập niên 1960, trong biên chế Pháp, Đức, Pháp Tự do và thuộc địa — là minh chứng cho tính đúng đắn của thiết kế.
Câu chuyện Panhard 178 còn nhắc nhở rằng phương tiện tốt là chưa đủ: Panhard 178 phục vụ quân đội đã sụp đổ, và phẩm chất của nó không thể cứu Pháp năm 1940. Nhưng kíp lái của xe đã làm tốt nhiệm vụ, và danh tiếng của xe được tạo dựng trong vài tuần của Trận Pháp, khi xe bọc thép Panhard 178 là một trong số ít xe Pháp có thể gặp quân Đức ngang bằng.

Di sản của xe bọc thép Panhard 178 là Panhard AML, xe bọc thép thay thế nó thập niên 1960 và phục vụ trong Quân đội Pháp và hàng chục quân đội khác trên thế giới. AML kế thừa vai trò của Panhard 178 — xe trinh sát nhanh, vũ khí mạnh — và kế thừa danh tiếng của công ty Panhard về chế tạo xe bọc thép xuất sắc. Bản thân Panhard 178 còn tồn tại trong các bảo tàng ở Pháp và các nước khác, nơi nó trưng bày làm xe bọc thép Pháp điển hình của Thế chiến II, và nhắc nhở về phương tiện quá tốt cho quân đội nó phục vụ.
11. Câu hỏi thường gặp
Có bao nhiêu xe bọc thép Panhard 178 được đóng?
Hơn 700 chiếc Panhard 178 được đóng từ năm 1937 đến 1940, với các nguồn đưa ra khoảng 700–730, và sản xuất tiếp tục dưới sự chiếm đóng của Đức cho Đức sử dụng. Panhard 178 là xe bọc thép Pháp đông đảo nhất trong chiến tranh, và trang bị cho các đơn vị trinh sát của kỵ binh và sư đoàn cơ giới Pháp. Con số quan trọng vì không xe bọc thép Pháp nào khác được đóng với số lượng lớn như vậy, và loại xe này trang bị cho các đơn vị trinh sát của kỵ binh và sư đoàn cơ giới Pháp. Sản xuất tiếp tục dưới sự chiếm đóng của Đức cho Đức sử dụng.
Panhard 178 nhanh tới mức nào?
Panhard 178 có tốc độ tối đa khoảng 72 km/h trên đường, nhanh hơn mọi xe tăng Đức năm 1940, và tầm hoạt động khoảng 300 km. Bố trí tám bánh mang lại khả năng việt dã tốt cho xe bánh lốp, và lái xe phía sau cho phép nó lùi với tốc độ tối đa — tính năng vô giá cho xe trinh sát cắt đứt tiếp xúc. Tốc độ là vũ khí của xe: nó có thể chạy nhanh hơn xe tăng Đức nó gặp, và lái xe phía sau cho phép nó lùi với tốc độ tối đa khi cần cắt đứt tiếp xúc.
Panhard 178 mang pháo gì?
Panhard 178 mang pháo 25 mm SA 35 trong tháp pháo, cùng súng máy Reibel 7,5 mm đồng trục. Pháo 25 mm có thể xuyên khoảng 40 mm giáp ở cự ly 500 m, đủ đánh bại Panzer I và Panzer II và đe dọa Panzer III và Panzer IV từ bên hông. Panhard 178B sau chiến tranh mang pháo 47 mm mạnh hơn. Pháo đủ sức đối với các xe tăng Panhard gặp năm 1940: nó có thể xuyên Panzer I và Panzer II, và có thể đe dọa Panzer III và Panzer IV từ bên hông.
Panhard 178 ra sao sau khi Pháp thất thủ?
Sau khi Pháp thất thủ, Đức bắt hơn 200 chiếc Panhard 178 và dùng chúng với tên Panzerspähwagen P204 (f) trong các đơn vị trinh sát ở Mặt trận phía Đông, ở Pháp và ở Balkan. Panhard 178 còn phục vụ với Pháp Tự do ở Bắc Phi và trong giải phóng Pháp, và với lực lượng Vichy ở Bắc Phi và Syria. Sản xuất tiếp tục dưới sự chiếm đóng của Đức tại nhà máy Panhard ở Paris. Sự nghiệp của xe sau năm 1940 cho thấy nó được dùng rộng rãi tới mức nào: Đức lấy hơn 200 chiếc, và Pháp Tự do dùng chúng ở Bắc Phi và trong giải phóng Pháp.
Panhard 178B là gì?
Panhard 178B là bản cải tạo sau chiến tranh của Panhard 178, với tháp pháo FL-1 mới lắp pháo 47 mm SA 35, động cơ mạnh hơn và thiết bị radio cải tiến. Khoảng 400 chiếc được đóng hoặc cải tạo, và chúng phục vụ trong Quân đội Pháp ở Đông Dương và Algeria, và trong quân đội các thuộc địa cũ của Pháp ở châu Phi, tới thập niên 1960 và sau đó.
Việc cải tạo quan trọng vì nó giữ thiết kế phục vụ thêm hai thập kỷ nữa: tháp pháo mới và pháo 47 mm khiến chiếc xe cũ hữu dụng trở lại, và radio cùng động cơ cải tiến khiến nó đủ đáng tin cậy cho phục vụ ở thuộc địa.
Panhard 178 so với Sd.Kfz. 232 Đức như thế nào?
Hai xe giống nhau đáng kể: cả hai đều có tám bánh, lái xe phía sau, và pháo lắp trên tháp pháo. Panhard có pháo tốt hơn (25 mm so với 20 mm) và hình dáng thấp hơn, trong khi Sd.Kfz. 232 nhanh hơn trên đường (khoảng 85 km/h) và có radio tốt hơn cùng động cơ đáng tin cậy hơn. Năm 1940, pháo của Panhard mang lại lợi thế trong chiến đấu, nhưng radio của xe Đức và sự tích hợp của nó vào học thuyết trinh sát Đức mang lại lợi thế tổng thể cho Đức.
12. Nguồn
- Wikipedia, “Panhard 178” — số liệu sản xuất (hơn 700 chiếc), thông số kỹ thuật, lịch sử phục vụ và Panhard 178B.
- Steven J. Zaloga, French Tanks of World War II (1): Infantry and Battle Tanks và French Tanks of World War II (2): Cavalry Tanks and AFVs (Osprey New Vanguard) — thiết kế và phục vụ của Panhard 178.
- Pierre Touzin, Les véhicules blindés français 1900–1944 (EPA, 1979) — xe bọc thép Pháp, gồm Panhard 178.
- François Vauvillier, L’Automitrailleuse de Découverte Panhard 178 (bằng tiếng Pháp) — lịch sử chi tiết của Panhard 178.
- Thomas L. Jentz, Panzertruppen: The Complete Guide to the Creation and Combat Employment of Germany’s Tank Force 1933–1942 (Schiffer, 1996) — Đức dùng Panhard 178 với tên P204 (f).
- Robert Forczyk, Case Red: The Collapse of France (Osprey, 2017) — trận chiến nước Pháp và các đơn vị trinh sát Pháp.
Đọc thêm
- Steven J. Zaloga, The French Army 1939–45 (1): The Army of 1939–40 (Osprey Men-at-Arms, 2013).
- Martin Windrow, French Foreign Legionnaire 1945–65 (Osprey Warrior, 2013) — về Panhard 178B ở Đông Dương và Algeria.