Súng trường Springfield M1903

Khí tài · Tháng 11 10, 2026 · dinhbaochau

Table of Contents

1. Mở đầu

Springfield M1903 là súng trường bắn phát một tiêu chuẩn của Lục quân Hoa Kỳ, và một trong những súng trường nổi tiếng nhất trong lịch sử Mỹ. Được chấp nhận năm 1903, nó là súng trường mà binh sĩ Mỹ mang theo trong Thế chiến I, tại Belleau Wood và Meuse-Argonne, và là súng trường mà Thủy quân Lục chiến Mỹ mang theo trong những tháng đầu Thế chiến II, tại Guadalcanal và Thái Bình Dương, trước khi súng bán tự động M1 Garand thay thế nó làm súng trường bộ binh tiêu chuẩn.

M1903 là súng trường bắn phát một kiểu Mauser, dùng đạn .30-06 mạnh, chính xác đến 1.000 yard trở lên, và chế tạo với tiêu chuẩn tay nghề khiến nó, theo lời một sử gia, là “súng trường bắn phát một tốt nhất từng được quân đội cấp phát”.

Hơn 1,5 triệu khẩu M1903 được chế tạo, với nhiều biến thể, và súng vẫn phục vụ — làm súng bắn tỉa, súng huấn luyện, và súng nghi lễ — lâu sau khi Thế chiến II kết thúc, đến Chiến tranh Triều Tiên và xa hơn nữa.

Câu chuyện của M1903 là câu chuyện về xạ thủ Mỹ: câu chuyện về một súng trường thiết kế từ súng Mauser của Đức, chế tạo tại Xưởng vũ khí Springfield ở Massachusetts, và được dùng, trong nửa thế kỷ, bởi binh sĩ, Thủy quân Lục chiến, và xạ thủ bắn tỉa Mỹ, trong mọi cuộc chiến Hoa Kỳ tham gia từ 1903 đến 1953.

Súng chính xác, đáng tin cậy, và chế tạo đẹp, và nó, trong tay xạ thủ được huấn luyện, là vũ khí có thể tiêu diệt ở cự ly mà không súng trường bộ binh nào khác sánh được. Bài viết này mô tả bối cảnh và phát triển, thiết kế, các biến thể, lịch sử hoạt động, hiệu năng, các nước sử dụng, di sản của M1903 và các hiện vật còn lại.

2. Thông tin chính


Loại	Súng trường bắn phát một
Xuất xứ	Hoa Kỳ
Nhà thiết kế	Xưởng Springfield; dựa trên Mauser Gewehr 98 của Đức
Nhà sản xuất	Xưởng Springfield, Rock Island Arsenal, Remington Arms, Smith-Corona
Phục vụ	1903–những năm 1950 (Lục quân Mỹ); lâu hơn làm súng bắn tỉa và súng lễ nghi
Sản xuất	1903–1945; hơn 1,5 triệu khẩu được chế tạo (tất cả các biến thể)
Trọng lượng	Khoảng 3,9 kg (8,7 lb) chưa nạp đạn
Chiều dài	1.098 mm (43,2 in)
Chiều dài nòng	610 mm (24 in)
Cỡ nòng	.30-06 Springfield (7,62 × 63 mm)
Cơ cấu	Bắn phát một; hộp đạn trong 5 viên; nạp bằng kẹp đạn
Sơ tốc đầu nòng	Khoảng 853 m/giây (2.800 ft/giây)
Tầm bắn hiệu quả	Khoảng 550 m (600 yd); tối đa khoảng 1.000 m trở lên
Thước ngắm	Thước ngắm lá phía sau, khắc tới 2.850 yd; lưỡi ngắm phía trước
Lưỡi lê	Lưỡi lê M1905, lưỡi dài 16 in
Trận đánh nổi tiếng nhất	Belleau Wood, tháng 6 năm 1918; Guadalcanal, 1942–1943; làm súng bắn tỉa M1903A4 trong Thế chiến II

3. Bối cảnh và phát triển

Chiến tranh Tây Ban Nha–Mỹ và Mauser

M1903 ra đời từ Chiến tranh Tây Ban Nha–Mỹ năm 1898, trong đó binh sĩ Mỹ trang bị súng trường Krag–Jørgensen chạm trán binh sĩ Tây Ban Nha trang bị súng Mauser Model 1893 của Đức, và nhận ra Mauser là súng tốt hơn.

Mauser nạp đạn nhanh hơn, vì nó dùng kẹp nạp đạn nạp năm viên cùng lúc, trong khi Krag phải nạp từng viên một; nó chính xác hơn, vì khóa nòng của nó khóa chắc hơn; và nó bắn đạn mạnh hơn, đạn 7 mm Mauser, có tầm xa hơn đạn .30-40 Krag của Mỹ.

Lục quân Mỹ, xấu hổ vì sự so sánh, quyết định chế tạo một khẩu Mauser của riêng mình, và họ đã làm vậy — sát đến mức công ty Mauser của Đức kiện Hoa Kỳ vi phạm bằng sáng chế, và Hoa Kỳ trả cho Mauser 200.000 đô la tiền bản quyền.

Kết quả là M1903, được chấp nhận ngày 19 tháng 6 năm 1903, và chế tạo tại Xưởng vũ khí Springfield ở Springfield, Massachusetts, nơi nó lấy tên.

Đạn .30-06

M1903 ban đầu dùng đạn .30-03, đạn đầu tròn mà, theo quan điểm của Lục quân, quá chậm và không chính xác, và năm 1906 Lục quân chấp nhận đạn mới, .30-06 Springfield, với đạn đầu nhọn, tốc độ đầu nòng khoảng 853 m/giây, và tầm bắn hơn 1.000 mét. Đạn .30-06 trở thành đạn súng trường và súng máy tiêu chuẩn của Mỹ trong nửa thế kỷ, dùng trong M1903, M1 Garand, súng trường tự động Browning, và súng máy M1919, và nó vẫn còn, ngày nay, là một trong những đạn săn phổ biến nhất thế giới.

Nòng súng của M1903 được rút ngắn xuống 24 inch năm 1906, và kính ngắm của nó được đổi thành kính ngắm lá chia độ đến 2.850 yard — tầm mà không xạ thủ nào có thể dùng, nhưng tầm phản ánh niềm tin của Lục quân, năm 1906, rằng xạ thủ sẽ chiến đấu ở tầm xa, theo loạt, như họ đã làm trong thế kỷ 19.

Sản xuất hàng loạt cho Thế chiến I

Khi Hoa Kỳ tham gia Thế chiến I tháng 4 năm 1917, Lục quân chỉ có khoảng 600.000 khẩu M1903, và cần thêm hàng triệu khẩu nữa. Xưởng vũ khí Springfield và Xưởng vũ khí Rock Island không thể chế tạo đủ nhanh, và Lục quân chuyển sang súng M1917 Enfield — súng thiết kế cho người Anh, dùng đạn .30-06, và chế tạo bởi Remington, Winchester và Eddystone — trở thành, về số lượng, súng trường chính của Mỹ trong Thế chiến I, với hơn 2 triệu khẩu được chế tạo.

M1903 vẫn là súng trường tiêu chuẩn của Lục quân, và là súng mà Thủy quân Lục chiến mang theo tại Belleau Wood, nhưng M1917 là súng mà hầu hết binh sĩ Mỹ mang theo tại Pháp. Kinh nghiệm dạy Lục quân một bài học mà họ nhớ trong Thế chiến II: rằng súng trường phải đủ đơn giản để sản xuất hàng loạt, và M1903, dù chất lượng, quá chậm và quá đắt để chế tạo với số lượng mà một cuộc chiến tranh thế giới đòi hỏi.

4. Thiết kế

Cơ cấu, hộp đạn và thước ngắm

M1903 là súng trường bắn phát một kiểu Mauser, với khóa nòng khóa bằng hai vấu ở phía trước, hộp đạn trong năm viên, nạp bằng kẹp nạp đạn chứa năm viên và được ấn vào hộp đạn từ trên, và khóa an toàn trên khóa nòng khóa kim hỏa.

Súng dài 1.098 mm, với nòng 610 mm, và nặng khoảng 3,9 kg khi chưa nạp đạn — nặng theo tiêu chuẩn của các súng sau này, nhưng trọng lượng mà, trong tay xạ thủ được huấn luyện, khiến súng vững và chính xác.

Kính ngắm là kính ngắm lá sau, chia độ đến 2.850 yard, và lưỡi ngắm trước, được bảo vệ bởi cánh, và súng được lắp lưỡi lê M1905 dài 16 inch, khiến nó, với lưỡi lê gắn vào, là vũ khí dài hơn 1,5 mét.

Báng súng bằng gỗ óc chó Mỹ, đánh bóng dầu, với tay cầm kiểu súng lục và đế báng thép, và các bộ phận kim loại của súng được nhuộm xanh, đánh bóng, và lắp ráp với tiêu chuẩn tay nghề khiến M1903, theo lời một sử gia, là “một tác phẩm nghệ thuật cũng như một vũ khí”.

Độ chính xác và đạn .30-06

Độ chính xác của M1903 là huyền thoại. Súng, với nòng 24 inch và đạn .30-06, có thể bắn nhóm đạn dưới 2 inch ở cự ly 100 yard, trong tay xạ thủ được huấn luyện, và nó chính xác đến 1.000 yard trở lên, với xạ thủ giỏi và hình ảnh ngắm tốt.

Tầm hiệu quả của súng, đối với xạ thủ được huấn luyện, khoảng 550 mét, và tầm tối đa hơn 3.000 mét, mặc dù không xạ thủ nào có thể trúng mục tiêu ở tầm đó. Đạn .30-06, với tốc độ đầu nòng khoảng 853 m/giây và năng lượng đầu nòng khoảng 3.500 joule, đủ mạnh để tiêu diệt ở bất kỳ cự ly nào xạ thủ có thể nhìn thấy, và nó, theo lời một sử gia, là “đạn súng trường mạnh nhất từng được cấp phát làm đạn bộ binh tiêu chuẩn”. Độ chính xác của súng khiến nó trở thành lựa chọn tự nhiên cho súng bắn tỉa, và M1903A4, biến thể bắn tỉa, là súng bắn tỉa chính của Mỹ trong Thế chiến II.

Tay nghề và cái giá của chất lượng

M1903, theo tiêu chuẩn thời đó, là súng đắt để chế tạo. Các bộ phận của nó được gia công từ phôi rèn, đánh bóng, và lắp ráp bằng tay, và báng súng làm từ gỗ óc chó chọn lọc, tạo hình và hoàn thiện bởi thợ thủ công.

Chất lượng của súng là niềm tự hào của Xưởng vũ khí Springfield, và nó, theo lời một sử gia, là “khẩu súng cuối cùng được chế tạo bởi thợ thủ công, trước thời đại sản xuất hàng loạt”. Cái giá của chất lượng đó là tốc độ: Xưởng vũ khí Springfield chỉ có thể chế tạo vài trăm khẩu M1903 mỗi ngày, và Lục quân, trong Thế chiến I, phải chuyển sang súng M1917 Enfield, đơn giản và nhanh hơn để chế tạo, để trang bị cho binh sĩ.

Trong Thế chiến II, Lục quân học lại bài học đó: M1903A3, biến thể thời chiến, được đơn giản hóa — với cò súng dập, kính ngắm sau đơn giản hơn, và báng súng làm từ gỗ rẻ hơn — để có thể chế tạo nhanh hơn, bởi Remington và Smith-Corona, một công ty máy đánh chữ chưa bao giờ chế tạo súng.

5. Các biến thể

Biến thể	Năm	Đặc điểm chính	Sản xuất
M1903	1903–những năm 1920	Mẫu gốc; đạn .30-03 rồi .30-06; thước ngắm lá	Khoảng 1.000.000+
M1903A1	1929–những năm 1930	Báng tay cầm súng lục (Loại C); súng National Match	Số lượng nhỏ
M1903A3	1942–1944	Mẫu thời chiến đơn giản hóa; thước ngắm lỗ phía sau; chi tiết dập	Khoảng 950.000
M1903A4	1942–1944	Biến thể bắn tỉa; kính ngắm Weaver M73B1; không có thước ngắm thường	Khoảng 28.000
M1903 (Mark I)	1918–những năm 1920	Khoét rãnh cho thiết bị Pedersen; dành cho thiết bị bán tự động (không bao giờ được cấp phát)	Khoảng 100.000
M1903 (National Match)	Những năm 1920–1930	Súng thi đấu cho bắn thi đấu	Số lượng nhỏ

M1903, M1903A3 và M1903A4

M1903 được chế tạo với nhiều biến thể, trong đó quan trọng nhất là M1903 gốc, M1903A3 thời chiến, và M1903A4 bắn tỉa. M1903 gốc, chế tạo từ 1903 đến thập niên 1920, là súng của Thế chiến I, với kính ngắm lá và báng thẳng, và được chế tạo với tiêu chuẩn tay nghề không bao giờ lặp lại.

M1903A3, chế tạo từ 1942 đến 1944 bởi Remington và Smith-Corona, là mẫu thời chiến đơn giản hóa, với kính ngắm sau dạng lỗ — kính ngắm peep, dễ dùng hơn kính ngắm lá — các bộ phận kim loại dập, và báng súng làm từ gỗ rẻ hơn, và được chế tạo với số lượng lớn, khoảng 950.000 khẩu, để trang bị cho binh sĩ và Thủy quân Lục chiến cần súng trước khi M1 Garand có sẵn với số lượng đủ.

M1903A4, chế tạo từ 1942 đến 1944, là biến thể bắn tỉa, với kính ngắm Weaver M73B1, không có kính ngắm sắt, và báng súng khoan lỗ cho giá đỡ kính ngắm, và khoảng 28.000 khẩu được chế tạo.

Mark I và thiết bị Pedersen

Một trong những biến thể kỳ lạ nhất của M1903 là Mark I, chế tạo năm 1918–1919, với khoét rãnh trên thân súng cho thiết bị Pedersen — bộ chuyển đổi bán tự động, thiết kế bởi John Pedersen, lắp vào súng và bắn đạn súng ngắn .30 cỡ nhỏ, biến súng bắn phát một thành súng bán tự động.

Thiết bị Pedersen là vũ khí bí mật, dự định cho cuộc tấn công năm 1919, và súng Mark I được chế tạo với số lượng lớn, khoảng 100.000 khẩu, nhưng chiến tranh kết thúc trước khi thiết bị có thể được dùng, và các thiết bị bị phá hủy sau chiến tranh, năm 1931, khi Lục quân quyết định bí mật không còn đáng giữ.

Bản thân súng Mark I vẫn phục vụ, với rãnh được che bằng tấm kim loại, và chúng, ngày nay, nằm trong số các khẩu M1903 được nhà sưu tập săn lùng nhất, vì lịch sử kỳ lạ của chúng.

Súng National Match và súng lễ nghi

M1903 cũng được chế tạo làm súng National Match — súng đạt chuẩn thi đấu, chế tạo với tiêu chuẩn chính xác cao hơn, cho thi đấu bắn súng tại Camp Perry và các trường bắn khác — và làm súng nghi lễ, cho đội danh dự và đội diễu hành vẫn dùng M1903 ngày nay.

Súng National Match, chế tạo thập niên 1920 và 1930, là những khẩu M1903 tốt nhất từng được chế tạo, với các bộ phận lắp tay, nòng chọn lọc, và báng làm từ gỗ óc chó tốt nhất, và chúng, ngày nay, nằm trong số các khẩu M1903 có giá trị nhất.

Súng nghi lễ, dùng bởi Old Guard tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington và các đội danh dự khác, là súng M1903 với các bộ phận mạ chrome và báng đánh bóng, và chúng là lời nhắc nhở rằng súng, hơn một thế kỷ sau khi được chấp nhận, vẫn còn phục vụ, trong tay binh sĩ canh giữ người đã khuất của quốc gia.

6. Lịch sử hoạt động

Thế chiến I: Belleau Wood

Cuộc chiến đầu tiên của M1903 là Thế chiến I, nơi nó là súng của Thủy quân Lục chiến Mỹ tại Belleau Wood, tháng 6 năm 1918, trong trận đánh khiến Thủy quân Lục chiến nổi tiếng. Tại Belleau Wood, Thủy quân Lục chiến, trang bị M1903, chiến đấu với người Đức trong rừng và ngoài đồng trống, ở cự ly hàng trăm yard, và hỏa lực súng trường của họ — chính xác, liên tục, và chết chóc — là, theo lời một sĩ quan Đức, “hỏa lực súng trường chính xác nhất tôi từng thấy”.

Danh tiếng của Thủy quân Lục chiến với tư cách xạ thủ được tạo nên tại Belleau Wood, và danh tiếng của M1903 với tư cách súng trường được tạo nên cùng nó. Súng cũng được Lục quân Mỹ dùng trong cuộc tấn công Meuse-Argonne, tháng 9–tháng 11 năm 1918, nơi binh sĩ Mỹ, trang bị M1903 và M1917, chiến đấu với người Đức trong trận đánh lớn nhất lịch sử Mỹ, và nơi độ chính xác và sức mạnh của súng, một lần nữa, mang tính quyết định.

Guadalcanal và Thái Bình Dương

Trong Thế chiến II, M1903 là súng mà Thủy quân Lục chiến mang theo tại Guadalcanal, năm 1942–1943, nơi Sư đoàn Thủy quân Lục chiến 1, trang bị M1903 vì M1 Garand chưa đến tay họ, chiến đấu với người Nhật trong rừng và trên các sườn đồi, và nơi độ chính xác và sức mạnh của súng, một lần nữa, mang tính quyết định.

Các xạ thủ của Thủy quân Lục chiến, được huấn luyện bắn ở tầm xa, dùng M1903 để tiêu diệt binh sĩ Nhật ở cự ly mà người Nhật, trang bị súng Arisaka, không thể sánh, và danh tiếng của súng, tạo nên tại Belleau Wood, được xác nhận tại Guadalcanal.

Ngược lại, Lục quân, đến năm 1942, phần lớn đã thay M1903 bằng M1 Garand, và sự phục vụ của M1903 trong Lục quân, trong Thế chiến II, chủ yếu làm súng bắn tỉa và súng huấn luyện, không phải súng trường bộ binh tiêu chuẩn.

Súng bắn tỉa M1903A4

M1903A4, biến thể bắn tỉa, là súng bắn tỉa chính của Mỹ trong Thế chiến II, được Lục quân và Thủy quân Lục chiến dùng ở châu Âu và Thái Bình Dương. Súng, với kính ngắm Weaver M73B1, chính xác đến 600 yard trở lên, và các xạ thủ bắn tỉa của nó — những người như Carlos Hathcock, người sau này nổi tiếng tại Việt Nam với một súng khác, và người học bắn với M1903 — tiêu diệt binh sĩ Đức và Nhật ở cự ly mà không vũ khí bộ binh nào khác sánh được.

Kính ngắm của M1903A4, theo tiêu chuẩn của các súng bắn tỉa sau này, nhỏ và độ phóng đại thấp, 2,5x, nhưng nó đủ, trong tay xạ thủ bắn tỉa được huấn luyện, để tiêu diệt ở cự ly 600 yard, và độ chính xác của súng khiến nó trở thành lựa chọn tự nhiên cho vai trò bắn tỉa.

M1903A4 vẫn phục vụ suốt Chiến tranh Triều Tiên, nơi nó lại là súng bắn tỉa chính của Mỹ, và không bị thay thế cho đến M21, thập niên 1960.

Triều Tiên và kết thúc phục vụ

Trong Chiến tranh Triều Tiên, M1903A4 lại là súng bắn tỉa chính của Mỹ, và M1903A3 được dùng làm súng huấn luyện và súng tuyến hai, cấp cho quân đội không cần M1 Garand. Chiến tranh của súng kết thúc năm 1953, với hiệp định đình chiến tại Triều Tiên, và M1903, đến lúc đó, đã năm mươi tuổi — súng trường lâu đời nhất trong biên chế Mỹ, và súng đã phục vụ trong nhiều cuộc chiến, và trong nhiều tay, hơn bất kỳ súng trường Mỹ nào khác.

Súng vẫn phục vụ sau Triều Tiên, làm súng nghi lễ và súng diễu hành, và vẫn phục vụ ngày nay, trong tay Old Guard tại Arlington và các đội diễu hành biểu diễn tại các buổi lễ quân sự khắp Hoa Kỳ. Câu chuyện của M1903, cuối cùng, là câu chuyện về một súng trường được chế tạo để bền lâu, và nó đã bền lâu.

Tổn thất và cái giá

Giá của M1903 được trả bằng mạng sống của các xạ thủ mang nó. Súng là súng bắn phát một, và tốc độ bắn của nó — khoảng 15 phát ngắm mỗi phút, trong tay xạ thủ được huấn luyện — chậm hơn súng bán tự động M1 Garand, vốn có thể bắn 40 phát mỗi phút, và chậm hơn súng Đức và Nhật mà nó đối mặt, vốn cũng là súng bắn phát một nhưng, trong tay binh sĩ của họ, không chậm hơn.

Do đó thành tích của súng là thành tích của những người chiến đấu với vũ khí, theo tiêu chuẩn Thế chiến II, đã lỗi thời, và, bằng kỹ năng của mình, khiến nó hiệu quả. Các xạ thủ M1903 — tại Belleau Wood, tại Guadalcanal, và tại Triều Tiên — được nhớ trong Lục quân và Thủy quân Lục chiến Mỹ là những xạ thủ giỏi nhất trong lịch sử Mỹ.

7. Hiệu năng và thông số kỹ thuật

Thông số đầy đủ

Bảng dưới đây là các thông số tiêu chuẩn của M1903, lấy từ sách hướng dẫn của Lục quân Mỹ và từ các nghiên cứu sau chiến tranh. Con số trọng lượng khoảng 3,9 kg là cho súng chưa nạp đạn, không có lưỡi lê; với lưỡi lê gắn vào, súng nặng hơn và dài hơn 1,5 mét.

Tốc độ đầu nòng khoảng 853 m/giây là cho đạn .30-06 với đạn nặng 150 grain, tải tiêu chuẩn quân sự; với đạn nặng hơn, tốc độ thấp hơn và tầm ngắn hơn. Tầm hiệu quả khoảng 550 mét là cự ly mà xạ thủ được huấn luyện có thể trúng mục tiêu cỡ người; tầm tối đa hơn 3.000 mét là cự ly mà đạn sẽ rơi xuống đất, không phải cự ly mà nó có thể ngắm.

Thông số	Springfield M1903
Trọng lượng (chưa nạp đạn)	Khoảng 3,9 kg (8,7 lb)
Chiều dài	1.098 mm (43,2 in)
Chiều dài nòng	610 mm (24 in)
Cỡ nòng	.30-06 Springfield (7,62 × 63 mm)
Cơ cấu	Bắn phát một; hộp đạn 5 viên
Sơ tốc đầu nòng	Khoảng 853 m/giây (2.800 ft/giây)
Tầm bắn hiệu quả	Khoảng 550 m (600 yd)
Tầm bắn tối đa	Hơn 3.000 m
Tốc độ bắn	Khoảng 15 viên ngắm mỗi phút
Thước ngắm	Thước ngắm lá phía sau tới 2.850 yd; lưỡi ngắm phía trước
Lưỡi lê	M1905, lưỡi dài 16 in
Sản xuất	Hơn 1.500.000 khẩu (tất cả các biến thể)

So sánh với các súng trường khác

So với súng Mauser Gewehr 98 của Đức, nguồn gốc của nó, M1903 tương tự về cơ chế, độ chính xác và sức mạnh, nhưng nó ngắn hơn, nhẹ hơn, và lắp kính ngắm tốt hơn, và nó bắn đạn mạnh hơn, .30-06 so với đạn 7,92 mm của Đức.

So với súng Lee-Enfield của Anh, M1903 chính xác và mạnh hơn, nhưng bắn chậm hơn, vì khóa nòng của Lee-Enfield có thể vận hành nhanh hơn và hộp đạn của nó chứa mười viên so với năm viên của M1903.

So với súng M1 Garand của Mỹ, thay thế nó, M1903 chính xác hơn ở tầm xa, nhưng bắn chậm hơn và khó dùng hơn trong chiến đấu cự ly gần, vì Garand bán tự động và chứa tám viên.

Trong thời đại của mình, M1903 là súng trường bắn phát một tốt nhất thế giới, và sự cân bằng giữa độ chính xác, sức mạnh và tay nghề là lý do nó vẫn được nhớ là tiêu chuẩn để đánh giá súng trường bắn phát một.

8. Các nước sử dụng

Lục quân và Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ

M1903 được chế tạo cho Lục quân Hoa Kỳ, đơn vị vận hành nó từ 1903 đến thập niên 1950, và cho Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ, đơn vị vận hành nó từ 1903 đến thập niên 1940, và dùng nó tại Belleau Wood và Guadalcanal.

Người dùng súng là người Mỹ, sĩ quan là người Mỹ, và câu chuyện của nó là câu chuyện của Mỹ: câu chuyện về một Lục quân và một Thủy quân Lục chiến đã chế tạo súng trường từ súng Mauser của Đức rồi dùng nó, trong nửa thế kỷ, trong mọi cuộc chiến Hoa Kỳ tham gia.

Súng vẫn phục vụ trong quân đội Mỹ sau Triều Tiên, làm súng nghi lễ và súng diễu hành, và vẫn phục vụ ngày nay, trong tay Old Guard tại Arlington và các đội diễu hành biểu diễn tại các buổi lễ quân sự khắp Hoa Kỳ.

Các quân đội Đồng minh và nước ngoài

M1903 cũng được các quân đội Đồng minh nhận nó làm viện trợ quân sự dùng — Dân quân Tự vệ Anh, Pháp Tự do, Quốc dân Đảng Trung Quốc, và Trinh sát Philippines — và bởi các quân đội mua nó sau chiến tranh, bao gồm quân đội Mỹ Latinh và Philippines.

Việc súng được dùng rộng rãi, trong rất nhiều quân đội và rất nhiều mặt trận, là thước đo cho thấy súng trường của Lục quân Mỹ được chia sẻ rộng rãi đến mức nào — và bao nhiêu binh sĩ, ở bao nhiêu quốc gia, nợ mạng sống của mình cho một súng trường chế tạo tại Springfield, Massachusetts, năm 1903.

Sự phục vụ của súng tại Philippines, đặc biệt, kéo dài: Trinh sát Philippines, trang bị M1903, chiến đấu với người Nhật năm 1941–1942, và Lục quân Philippines dùng M1903 đến thập niên 1950.

9. Di sản và ảnh hưởng

Súng trường bắn phát một tốt nhất

Di sản của M1903 là danh tiếng của nó với tư cách súng trường bắn phát một tốt nhất từng được quân đội cấp phát. Độ chính xác, sức mạnh, và tay nghề của súng khiến nó trở thành tiêu chuẩn để đánh giá súng trường bắn phát một, và thiết kế của nó — khóa nòng kiểu Mauser, hộp đạn năm viên, và đạn .30-06 — ảnh hưởng đến mọi súng trường bắn phát một kế tiếp, bao gồm các súng vẫn được chế tạo ngày nay cho săn bắn và thi đấu. Đạn của súng, .30-06, vẫn là một trong những đạn săn phổ biến nhất thế giới, hơn một thế kỷ sau khi được chấp nhận, và nó, theo lời một sử gia, là “đạn đã thắng hai cuộc chiến tranh thế giới”.

Câu chuyện của M1903, cuối cùng, là câu chuyện về một súng trường được chế tạo để bền lâu, và nó đã bền lâu — trong tay binh sĩ, Thủy quân Lục chiến, và xạ thủ bắn tỉa Mỹ, từ 1903 đến ngày nay.

Di sản con người

M1903 cũng để lại một di sản con người. Các xạ thủ của súng — tại Belleau Wood, tại Guadalcanal, và tại Triều Tiên — được nhớ trong Lục quân và Thủy quân Lục chiến Mỹ là những xạ thủ giỏi nhất trong lịch sử Mỹ, và danh tiếng của Thủy quân Lục chiến với tư cách xạ thủ, tạo nên tại Belleau Wood với M1903, vẫn là nền tảng của bản sắc Thủy quân Lục chiến ngày nay.

Các xạ thủ bắn tỉa của súng — những người dùng M1903A4 trong Thế chiến II và Triều Tiên — được nhớ là những người sáng lập bắn tỉa Mỹ, và bài học của họ vẫn được dạy cho xạ thủ bắn tỉa trẻ ngày nay.

Câu chuyện của M1903, cuối cùng, là câu chuyện về con người, không phải về súng: về những người thiết kế nó từ Mauser, về những người chế tạo nó tại Springfield, và về những người dùng nó, ở tầm xa và với kỹ năng lớn, để tiêu diệt kẻ thù.

10. Hiện vật còn lại

Các bảo tàng tại Hoa Kỳ

Nhiều khẩu M1903 còn tồn tại trong bảo tàng ở Hoa Kỳ, và chúng nằm trong số các súng trường Thế chiến II dễ tiếp cận nhất mà du khách có thể xem. Khu Lịch sử Quốc gia Xưởng vũ khí Springfield tại Springfield, Massachusetts, lưu giữ bộ sưu tập M1903 lớn nhất thế giới, bao gồm khẩu M1903 đầu tiên từng được chế tạo, và Bảo tàng Súng Quốc gia tại Fairfax, Virginia, lưu giữ bộ sưu tập lớn, bao gồm súng National Match và súng bắn tỉa M1903A4.

Bảo tàng Thế chiến II Quốc gia tại New Orleans lưu giữ một khẩu M1903 dùng tại Guadalcanal, và Bảo tàng Thủy quân Lục chiến tại Quantico, Virginia, lưu giữ một khẩu M1903 dùng tại Belleau Wood. Những súng này được trưng bày cùng lưỡi lê, kính ngắm, và dây đeo, và du khách có thể thấy, trong nháy mắt, súng hoạt động như thế nào — khóa nòng, hộp đạn, và kính ngắm lá — và nó được chế tạo đẹp đến mức nào.

Các súng còn lại ở nước ngoài và tham quan

Ngoài Hoa Kỳ, M1903 còn tồn tại trong bảo tàng ở Anh, Pháp, Philippines và nơi khác, nơi chúng được trưng bày như một phần câu chuyện của các quân đội đã dùng chúng. Bảo tàng Chiến tranh Hoàng gia ở London lưu giữ một khẩu M1903 dùng bởi Dân quân Tự vệ, và Học viện Quân sự Philippines lưu giữ một khẩu M1903 dùng bởi Trinh sát Philippines. Đối với bất kỳ ai muốn hiểu M1903, một chuyến thăm Khu Lịch sử Quốc gia Xưởng vũ khí Springfield là sự giới thiệu tốt nhất, vì Xưởng vũ khí là nơi súng được thiết kế và chế tạo, và vì bộ sưu tập của nó — khẩu M1903 đầu tiên, súng National Match, và súng bắn tỉa M1903A4 — kể câu chuyện của súng từ khi được chấp nhận năm 1903 đến khi cho nghỉ thập niên 1950, trong một tòa nhà duy nhất.

11. Câu hỏi thường gặp

Springfield M1903 là gì?

Springfield M1903 là súng trường bắn phát một tiêu chuẩn của Lục quân Hoa Kỳ, được chấp nhận năm 1903, dùng đạn .30-06, và được dùng trong Thế chiến I, Thế chiến II và Chiến tranh Triều Tiên.

M1903 có dựa trên Mauser không?

Đúng. M1903 dựa trên súng Mauser Gewehr 98 của Đức, sát đến mức công ty Mauser kiện Hoa Kỳ vi phạm bằng sáng chế và Hoa Kỳ trả 200.000 đô la tiền bản quyền.

M1903A4 là gì?

M1903A4 là biến thể bắn tỉa của M1903, chế tạo từ 1942 đến 1944, với kính ngắm Weaver M73B1 và không có kính ngắm sắt. Khoảng 28.000 khẩu được chế tạo, và nó là súng bắn tỉa chính của Mỹ trong Thế chiến II và Triều Tiên.

M1903 được dùng ở đâu trong Thế chiến I?

Tại Belleau Wood tháng 6 năm 1918, nơi hỏa lực súng trường chính xác của Thủy quân Lục chiến khiến họ nổi tiếng, và trong cuộc tấn công Meuse-Argonne tháng 9–tháng 11 năm 1918, trận đánh lớn nhất lịch sử Mỹ.

Vũ khí nào thay thế M1903?

Súng bán tự động M1 Garand thay thế M1903 làm súng trường bộ binh tiêu chuẩn trong Thế chiến II, nhưng M1903 vẫn phục vụ làm súng bắn tỉa (M1903A4), súng huấn luyện, và súng nghi lễ.

Tôi có thể xem M1903 ở đâu ngày nay?

Khu Lịch sử Quốc gia Xưởng vũ khí Springfield tại Springfield, Massachusetts, lưu giữ bộ sưu tập lớn nhất, bao gồm khẩu M1903 đầu tiên từng được chế tạo. Bảo tàng Súng Quốc gia và Bảo tàng Thủy quân Lục chiến cũng lưu giữ M1903.

12. Nguồn

Wikipedia, “M1903 Springfield” — đưa vào sử dụng năm 1903, bằng sáng chế Mauser, thông số kỹ thuật, M1903A3/A4, sản xuất hơn 1,5 triệu khẩu.
Bruce N. Canfield, U.S. Infantry Weapons of World War II (Andrew Mowbray, 1994) — các biến thể M1903 và phục vụ.
William S. Brophy, The Springfield 1903 Rifles (Stackpole Books, 1985) — thiết kế, sản xuất và súng National Match.
Di tích Lịch sử Quốc gia Xưởng Springfield — bộ sưu tập, khẩu M1903 đầu tiên và lịch sử.
Sổ tay Lục quân Hoa Kỳ, TM 9-1270: Rifle, U.S., Caliber .30, M1903 (Bộ Chiến tranh, 1943) — vận hành và thông số kỹ thuật.
Martin Pegler, The Springfield M1903 (Osprey Weapon, 2014) — Belleau Wood, Guadalcanal và súng bắn tỉa M1903A4.